Hesekê’de yaşayan Xidir İbrahim, çocukluğunda öğrenemediği anadilinde yazmayı 70’inde öğrendi
Kuzey ve Doğu Suriye’de Hesekê’nin Salihiye Mahallesi’nde yaşayan 70 yaşındaki Xidir Mihemed İbrahim isimli yurttaş, her gün küçük bir kütüphaneyi ziyaret ederek okuma-yazmayı öğrenmek için mücadele etti. Daha önce siyasi ve toplumsal koşullar nedeniyle dilini öğrenemeyen Xidir Mihemed bu şekilde dilini de öğrendi.
ANHA’dan Diyar Ehmed’in haberine göre İbrahim, son 3 yıldır her sabah şehrin El Hemam kavşağının yakınında bulunan Ronahi gazetesinin kütüphanesine gidip kitaplar arasında vakit geçiriyor. Kütüphane ve içindeki kitaplar onun için kültürel bir sığınak ve uzun zamandır beklediği umuduna ulaşmak için bir fırsat oluyor. İbrahim, “Bu kitaplar benim için bir diplomadır. Kitaplarla gurur duyuyorum” diyor.
Okumak ibadet gibi
İbrahim, on yıllardır gün doğmadan önce günlük gezilerinde ona eşlik eden eski bisikletiyle gidip geliyor. İbrahim’e göre kütüphaneye gitmek, çocukluğundan beri ertelediği okumayı öğrenme hayalini gerçekleştirebileceği bir “ibadethaneyi” ziyaret etmek gibi.
İbrahim, köyde eğitim görmeden büyüdü. Küçük yaşlardan itibaren koyun yetiştirdi ve çiftlikte uğraştı. 5. sınıftan sonra Arapça’yı iyi öğrenemeden okulu bıraktı.
Gizlice dil öğrenmek!
Her Kürt çocuğu gibi İbrahim de köyünün çocukları gibi olmak, anadilini öğrenmek istiyordu. Bu nedenle köyün gençleri akşam olmadan önce bir evde toplanıp ona Kürtçe öğretiyorlardı. Ancak o dönem Kürt halkına yönelik siyasi koşullar ve baskılar nedeniyle İbrahim Kürtçe’yi tam olarak öğrenemedi, sadece alfabeyi ve bazı şiirleri ezberledi.
İbrahim bu konuda şunları söyledi: “Köyde, sanki suç işlemişiz gibi gizlice şair Cegerxwîn’in şiirlerini okurduk. Evden eve Kürtçe kitaplar taşır, sürekli birilerinin bizi takip ettiğini hissederdik.”
Baas’ın işkencesi
İbrahim gençliğinde çiftliklerde çalışıp kerpiçten evler inşa etti. Ancak anadilini öğrenmek kalbinde bir özlem olarak kaldı. Kürdistan Özgürlük Hareketi’nn tanımasıyla davaya olan bağlılığı arttı. 1990’lı yılların başında cephe çalışmalarına katıldı.
2004 yılında, Qamişlo Serhildanı’nın ardından, İbrahim, Baas rejimi tarafından yakalandı.
İbrahim, Baas hapishanelerinin Filistin şubesinde 9 ay geçirdi. Bugün bile onu hala rahatsız eden işkencelere maruz kaldı. Bu zorlu deneyime rağmen, entelektüel ve kültürel mücadelenin önemini unutmadı.
Kaybedilmiş hakkımız
İbrahim, 3 yıl önce Kürtçe ve Arapça kitaplar ve Ronahî gazetesi satan bir kütüphanede çalışmaya başladı. İbrahim, kütüphanedeki çalışmasını, okuma-yazmayı yeniden öğrenme hayalini gerçekleştirmek olarak nitelendirdi. Şimdi, yok olmaktan korumak için eski Kürt hikâyeleri ve atasözlerini yazıyor.
İbrahim’e göre, artık kalem tutmayı çoktan unuttuğu kendi eliyle yazıyor ve kendi dilinde okuyor.
İbrahim, Kürt kültürünü herkese ulaştırmak amacıyla kitapları düşük fiyata satıyor. Ama çok az insanın kitap okumaya, kütüphaneye gitmeye istekli olduğunu görüyor.
İbrahim son olarak, “Bilmek, bizim kaybedilmiş bir hakkımızdır, onu yeniden elde etmek için çabalamalıyız” dedi.
KÜLTÜR SERVİSİ
