Halepçe çarşısının merkezine yakın bir yerde bulunan Yahudi mahallesinde evler harabeye döndü
Halepçe çarşısının merkezine yakın bir yerde bulunan Yahudi mahallesinde yaklaşık on hanenin kaldığı evlerin büyük bir kısmı ihmal ve iklim değişikliği nedeniyle tamamen yok oldu. Bu durum Halepçe’nin dinsel çoğulculuğunun tarihini de tamamen yok ediyor.
Konuyla ilgili Rojnews’e konuşan tiyatro sanatçısı Wezîr Mansûr şunları söyledi:
“Halepçe’deki Yahudi Mahallesi, içinde yaşayıp kalabileceğimiz zamanın bir ihtiyacı değil. Ancak, bölgenin tarihi, kültürel ve dinsel kimliğini yeni nesiller için korumak bir uygarlık ihtiyacıdır. Bu mahallerin korunmasıyla turistler Halepçe’ye geldiklerinde farklı milletlerin ve dinlerin bir arada yaşadığını ve aralarında hiçbir sorun olmadığını, ticaret yaptıklarını ve birbirleriyle gelip gittiklerini bilirler. Bu evler veya Yahudi evleri, bölgelerin tarihi geçmişinin bir parçasıdır. Ancak korunmadıkları için yok olma tehlikesi ile karşı karşıya.”
Wezîr Mensûr, ayrıca, entelektüel açıdan da bakıldığında, bireysel düzeyde kültür ve tarihi mekanların korunmasına yönelik bir düşünce ve endişenin olmadığına dikkat çekti ve şöyle devam etti:
“Binaların inşası sırasında da bu yapıları kapitalist sisteme hizmet edecek şekilde dönüştürmeye çalışıyorlar. Bu durum medeniyetlerin tarihini de yok ediyor. Yahudi Mahallesi’nde proje ve konut yapmak isteyenlere ilgili taraflarca engel olunmalıdır. Tarihi ve kültürel bir dizi restorasyondan geçtikten sonra inşa edilmelidir.”
Hükümetin bu tarihi yapının bozulmadan kalmasını sağlamak için başta UNESCO olmak üzere kültürel kuruluşlar aracılığıyla projeye maddi destek sağlayabileceğini belirten Wezîr Mensûr, “Bu harap evler restore edilmeli ve Halepçe kentinin çok kültürlü kimliğinin güzel bir örneği haline getirilmelidir. Yahudi Mahallesi’ni güzelleştirmeye yönelik projelerimiz olmasına rağmen, kimse bu sorumluluğu üstlenmiyor. Bu nedenle, bu proje yalnızca hayalimizde kaldı” diyerek konuşmasını noktaladı.
Aynı konuya dair konuşan Halepçe Arkeoloji Genel Müdürü Karwan İsmail, ise şunları kaydetti:
“Yahudi Mahallesi, Halepçe’nin eski tarihi mekanlarından biridir. Yeni Halepçe’nin gelişmesiyle, o sokakta sadece Yahudiler yaşamadı, aynı zamanda Yahudiler ile birlikte Müslüman ailelerde yaşadı. Bu da Halepçe’nin farklı dinlerin bir arada yaşadığı bir yer olduğunu gösteriyor.”
Karwan İsmail, Yahudi Mahallesi’nin korunması ve yenilenmesinin yasal bir zorunluluk olduğunu vurguladı ve konuşmasını şöyle sürdürdü:
“Yurttaşlar bu Yahudi Mahallesi’ndeki evleri yenilemek isterlerse, bunu Halepçe Yenileme İdaresi’nin gözetiminde, orijinal tarzına ve mimarisine uygun bir şekilde yapmalılar, böylece binalar kültürel ve tarihi özgünlüklerini kaybetmezler. İlgili taraflar mali kriz ve bütçenin olmaması nedeniyle bu kültürel ve tarihi evleri restore edemediler. Bu evlerin aşamlı olarak restore edilmesine dönük projelerimiz var.”
Halepçe Arkeoloji Genel Müdürü Karwan İsmail son olarak şunları söyledi:
“Eğer birileri evleri yıkıp modern tarzda inşa etmek isterse, buna hiçbir koşulda izin verilmeyecektir. İnşa tarzında hiçbir değişiklik yapılmamalıdır. Yahudi Mahallesi’nde sadece 10 ev ayakta kalmıştır.”
HALEP
