Federe Kürdistan’da, son bir yılda kadın katliamları ve şüpheli ölümlerdeki artış dikkat çekiyor. Bölgede, resmi istatistikler gizleniyor, toplumsal tartışma ve önleyici stratejiler ise engelleniyor
Kadın katliamları Federe Kürdistan Bölgesi’nde her geçen yıl daha da tırmanırken, hükümetin dört yılı aşkın süredir resmi istatistikleri paylaşmayı durdurması, şiddetin boyutlarını görünmez kılmakla kalmıyor; aynı zamanda sorunun çözümünü de daha karmaşık hale getiriyor.
Yayın yasağı ve bilgi karartmasıyla artan kadın katliamlarını kamuoyunun öğrenmesi engelleniyor. Ajansların ve bağımsız kaynakların topladığı veriler, katledilen, kaybedilen ya da şüpheli şekilde yaşamını yitiren kadınların sayısının ürkütücü boyutlara ulaştığını gözler önüne seriyor.
Failler korundu
NûJINHA’nın derlediği verilere göre; Kasım 2024 – Kasım 2025 tarihleri arasında bölgede 30 kadın katledildi, 17 kadın şüpheli şekilde hayatını kaybetti, 1 kadın katledilmeye çalışıldı. Ayrıca 2 çocuk katledildi, 3 çocuk şüpheli şekilde yaşamını yitirdi.
Kadınlar en yakınlarındaki erkekler tarafından katledilirken, birçok katliamda kadınların cenazeleri nehirlerde, evlerde, sokaklarda veya terk edilmiş alanlarda bulundu. Sonuç olarak, kadın katliamlarının gizlenmesi, yalnızca kadınların güvenliğini değil, toplumsal adaletin tüm temellerini tehdit etti.
Bir yıllık kadına yönelik şiddetle ilgili veriler şöyle:
- 7 Kasım 2024’te Kerkük’te bir genç üç kız kardeşe ateş açtı; 15 yaşındaki kız çocuğu yaşamını yitirdi.
- 12 Kasım 2024’te, 16 yaşındaki Lava Sedruddin’in Zab Nehri’nde cenazesi bulundu.
- 15 Kasım 2024’te Süleymaniye’nin Bakrjo Caddesi’nde bir genç, 2002 ve 2005 doğumlu iki kız kardeşini katletti.
- 8 Aralık 2024’te, bir kadın Hajiyawa kasabasında şüpheli şekilde yaşamını yitirmiş bir halde bulundu.
- 4 Ocak 2025’te Süleymaniye’de 16 yaşındaki bir kız çocuğu şüpheli şekilde yaşamını yitirdi. Çocuğun intihar ettiği ileri sürüldü.
- 10 Ocak 2015’te Erbil’de bir kadın erkek kardeşi tarafından katledildi.
- 15 Ocak 2025’de Banjuin ilçesinde T.J. adlı bir kadın, evli olduğu erkek tarafından katledildi.
- 16 Ocak 2015’te Duhok’ta bir kadın, erkek kardeşi tarafından katledildi.
- 31 Ocak gecesi, Süleymaniye’de Kürdsat Caddesi yakınlarında bir kadının cenazesi katledilmiş olarak bulundu.
- 2 Şubat gecesi, bir kadının cenazesi katledilmiş olarak bulundu.
- 3 Şubat 2025’te bir kadın amcası tarafından katledildi.
- 22 Şubat 2025’te Erbil’de Büyük Nehir’de bir kadın cenazesi bulundu. Kadının intihar ettiği iddia edildi.
- 27 Şubat’ta Erbil’in Benslava ilçesinde bir kadın evli olduğu erkek tarafından katledildi.
- 4 Mart’ta Bradost’ta Avat Muhammed Kerim adlı bir öğretmen şüpheli şekilde yaşamını yitirdi. Kadının katledilmiş olma ihtimali üzerine duruluyor.
- 13 Mart’ta, Zankal köyünde bir kadının nehirde cenazesi bulundu. Kadının işkence ile katledildikten sonra suya atıldığı açığa çıktı.
- Aynı gün, Erbil’den bir doktor, evli olduğu kadını, kız kardeşini ve annesini katletti.
- 2 Nisan’da, 25 yaşındaki Ziyar Muhammed, Sayd Sadiq’ten evinde yaşamını yitirmiş bir halde bulundu.
- 4 Nisan’da bir kadın Makhmur’da erkek kardeşi tarafından katledildi.
- 6 Nisan’da bir kadın Roviyan’da evli olduğu erkek tarafından katledildi.
- 9 Nisan’da Helebce’nin Saray Caddesi’nde Ş.N.M. adlı bir kadın katledildi.
- İki hafta sonra, Suran’dan Ashna Farhad adlı genç kadın, yanık hastanesine girdikten iki gün sonra yaşamını yitirdi. Kadının katledildiği açığa çıktı.
- 3 Mayıs’ta, bir genç Erbil’de 17 yaşındaki kız kardeşini katletti.
- 20 Mayıs’ta Duhok’ta 29 yaşındaki bir kadın katledilmeye çalışıldı; üç gün sonra, 22 yaşındaki bir genç, Erbil’in Berashi köyünde erkek kardeşi tarafından katledildi.
- 28 Mayıs’ta, Erbil’de Kharman Şemseddin adlı genç kadının cenazesi bulundu. Üç gün sonra, Chawarkurna ilçesi Qandil mahallesinde bir erkek evinde ateş açtı; 40 yaşındaki bir kadın ve evli olduğu kadının annesi yaşamını yitirdi. Aynı gün, Erbil’de Dream City projesi önünde bir kadın silahlı bir kişi tarafından katledildi.
- 2 Haziran’da, Duhok’taki Benslava Caddesi’nde Sara Fereydun adlı öğrenci hayatını kaybetmiş bir şekilde bulundu.
- 6 Haziran’da 26 yaşındaki genç kadın N.A.Ş., Duhok yönetim merkezinde evli olduğu erkek tarafından katledildi.
- 22 Haziran’da, Suran yönetiminden Ashna Khesro, ciddi yanıklar sonucu yaşamını yitirdi.
- 3 Temmuz’da, H.R. adlı bir kadın Chawarkurna ilçesinde şüpheli bir şekilde yaşamını yitirdi. İki gün sonra, Meryem Serafdel’in de şüpheli bir şekilde yaşamını yitirdiği haberi geldi.
- 12 Temmuz’da, Fereşta Saadi, evli olduğu erkek tarafından işkence görerek katledildi.
- 2 Ağustos’ta, 45 yaşındaki bir kadın Süleymaniye Şeykhani mahallesinde erkek kardeşi tarafından katledildi.
- 5 Ağustos’ta Birî Marga’dan bir kadın Mamand Ava bölgesinde şüpheli bir şekilde yaşamını yitirdi. Aynı ayın 7’sinde, emekli üniversite öğretim üyesi Kizanj Kamel Macid’in Erbil Üniversitesi 99. bölgede cenazesi bulundu. Ertesi gün, 25 yaşındaki bir genç kadının cenazesi Chawarkurna ilçesinde evinde bulundu.
- 11 Ağustos’ta, bir kadın evli olduğu erkek tarafından katledildi. Bir hafta sonra, Zaho’da 72 yaşında bir kadının cansız bedeni bulundu. Aynı gün, bir kadın Süleymaniye Rezkarî Caddesi’nde on gün kaybolduktan sonra evinde yaşamını yitirmiş bir halde bulundu.
- 27 Ağustos’ta, 25 yaşındaki bir kadın Süleymaniye Raperîn mahallesinde evli olduğu erkek tarafından katledildi.
- 5 Eylül’de, Çawan Hasan adlı bir kadın Süleymaniye’nin Derbendîxan kasabasında evli olduğu erkek tarafından katledildi. Ertesi gün, Helebce’de bir anne ve kızın evlerinde cenazeleri bulundu.
- 8 Eylül’de, 21 yaşında bir kadın Kafri kasabasında bıçaklı kavga sonucu ağır yaralanmalardan yaşamını yitirdi.
- 25 Eylül’de, Evin Saleh adlı bir kadın Ranya ilçesinde yanıklar sonucu yaşamını yitirdi. Ertesi gün, 23 yaşındaki bir kadın, Kerkük’te erkek kardeşi tarafından katledildi. Süleymaniye’de bir kadının da evinde cenazesi bulundu.
- 7 Ekim’de, Süleymaniye Karezushki mahallesinde bir kadın evli olduğu erkek tarafından katledildi. Altı gün sonra, 41 yaşındaki bir kadın Süleymaniye Mamayara mahallesinde evinde katledildi.
- 15 Ekim’de, 32 yaşındaki bir kadın Aden mahallesinde evinde katledildi. Bir hafta sonra, 46 yaşındaki bir kadın Duhok Dumezi mahallesinde evli olduğu erkek tarafından katledildi.
- 5 Kasım’da, 55 yaşındaki bir kadın şüpheli bir şekilde hayatını kaybetti.
Haber: Hêro Alî / NûJINHA
