Kürt dili, edebiyatı ve tarihi üzerine yaptığı çalışmalarla tanınan yazar Mehmet Emin Bozarslan, 90 yaşında İsveç’te yaşamını yitirdi
Kürt yazar, dilbilimci ve çevirmen Mehmet Emin Bozarslan, 45 yıldır sürgünde yaşadığı İsveç’in Uppsala kentinde hayatını kaybetti.
İlkeTV’de yer alan habere göre Akademisyen Hamit Bozarslan’ın da babası olan Mehmet Emin Bozarslan’ın ölüm haberini, ailesi adına Aycan Şermin Bozarslan duyurdu. Bozarslan’ın vasiyeti doğrultusunda defin töreninin aile arasında gerçekleştirildiği bildirildi.
Aile tarafından yapılan açıklamada, taziyelerin 11 Şubat günü saat 13.00 ile 16.00 arasında İsveç’in Uppsala kentinde bulunan Stabby Prästgård’da (Staby backe 1, Uppsala) kabul edileceği belirtildi.
Kürtçe alfabe, sözlük çalışmaları ve çok sayıda çevirisiyle Kürt dilinin korunması ve geliştirilmesine önemli katkılarda bulunan Mehmet Emin Bozarslan, geride 50’den fazla eser bıraktı.
Mehmet Emin Bozarslan kimdir?
1934 yılında Diyarbakır’ın Lice ilçesinde dünyaya gelen Mehmet Emin Bozarslan, geleneksel medrese eğitimiyle yetişti. Türkçeyi ve okuma-yazmayı kendi çabalarıyla öğrenen Bozarslan, dışarıdan sınavlara girerek 1956 yılında müftü oldu. Ancak kaleme aldığı eleştirel eserler nedeniyle müftülük görevinden iki kez uzaklaştırıldı.
Bozarslan, 1968 yılında yayımladığı “Kürtçe Alfabe” (Alfabê) adlı eseriyle modern Türkiye tarihinde bir ilke imza attı. Ancak bu eser yayımlandığı gün toplatıldı ve Bozarslan “bölücülük” suçlamasıyla tutuklanarak hapse atıldı.
12 Mart 1971 askeri muhtırasının ardından yeniden tutuklanan Bozarslan, 1974 yılına kadar cezaevinde kaldı. 1979 yılında ise İsveç’e yerleşti.
Mehmet Emin Bozarslan, sürgün yıllarında kurduğu Deng Yayınevi aracılığıyla Kürt edebiyatının temel eserlerini modern Latin harflerine aktararak yok olmaktan kurtardı.
Eserleri
Dilbilim ve Sözlük Çalışmaları
- Alfabê (1968): Türkiye’de Latin harfleriyle basılan ilk Kürtçe alfabe.
- Kürtçe–Türkçe Sözlük (1978): Alanındaki en kapsamlı referans kaynaklarından biri.
Siyasi ve Sosyolojik İncelemeler
- Doğu’nun Sorunları (1966): Bölgenin ekonomik ve sosyal yapısını istatistiksel verilerle ele alan tarihsel bir çalışma.
- İslamiyet Açısından Şeyhlik–Ağalık (1964): Dinsel ve feodal yapıların eleştirisi.
- Hilafet ve Ümmetçilik Sorunu (1967).
Klasik Eser Çevirileri ve Editörlük (Latin Harflerine Aktarım)
- Mem û Zîn: Ahmed-i Hani’nin klasik eserini Türkçeye çevirerek geniş kitlelerle buluşturdu (1968).
- Şerefname: Şeref Han’ın Kürt tarihini anlatan eserinin çevirisi.
- Jîn Dergisi ve Kurdistan Gazetesi: Osmanlı döneminde yayımlanan ilk Kürtçe yayınları Arap harflerinden Latin harflerine aktararak beş cilt halinde yayımladı.
- Mervani Kürtleri Tarihi: İbnü’l-Ezrak’tan çeviri.
Çocuk Edebiyatı ve Kürt Folkloru (Masallar – Fıkralar)
- Meyro, Mîr Zoro, Gurê Bilûrvan (Kavalcı Kurt), Kêz Xatûn, Pepûk.
- Melayê Meşhûr (Ünlü Hoca): Kürtçe fıkra derlemeleri.
- Kemal Paşa Weledê Kê Ye? (Kemal Paşa Kimin Oğludur?): Siyasi hiciv ve meseller.
HABER MERKEZİ
