Sêrt’te ‘Her dem Kurdî lı her der bi Kurdî’ sloganıyla düzenlenen panelde dili geliştirmenin çok okumak ve günlük yaşamda Kürtçeyi kullanmaktan geçtiği vurgulandı
Kürt Dil Bayramı vesilesiyle, Sêrt’te (Siirt) Kürtçe ve anadilin geleceği konulu panelde, dili her alanda kullanmanın ve dili zenginleştirmenin önemine dikkat çekildi. Dengbêj kültüründe olduğu gibi kelimelerin çoklu anlamını kullanmanın, anlam çoğaltmanın, dili barış dili yapmanın hayati olduğu vurgulandı: “Kürt Dili barışın ve mücadelenin dilidir.”
Siirt Kürt dil kurumu Botan-Der tarafından panel düzenlendi. Tamamı Kürtçe düzenlenen panelde Şair Gülecan ile Gazeteci-Yazar Roza Metîna anadil konusunda düşüncelerini paylaştı. İHD Siirt Şubesi Yöneticisi Sohbet Altan Çetin, panelin açılışında dil bayramını kutladı. Sohbet Altan Çetin dilin ve demokrasinin önemine işaret etti. Sohbet Altan Çetin, dilin, kimlik ve tarih olduğuna işaret etti.
Moderatör Mehmet Sait Toprak da, Kürtler için Dil Bayramı’nın önemli olduğunu söyledi. Sait Toprak, Celadet Ali Bedirxan’ın Şam’da Hawar dergisini Latin Alfabesi’yle Kürtçe çıkarmasının önemli bir dönemeç olduğunu söyledi.
Roza Metîna, Kürt kadını ve edebiyatı hakkında sunum yaptı. Şair Gulecan ise dil ve edebiyatın yazım ve sözlü geleneğini anlattı.
. Dili geliştirmenin çok okumak ve günlük yaşamda Kürtçeyi kullanmaktan geçtiği vurgulayan Gulecan şunları söyledi:
“Ana dilini bilmeyen bir insan ya da ana dilini tam bilmeyen bir insan o kelimeleri doğru yerinde kullanamamaktan kaynaklı genel anlamda yanlış anlaşılır. O yüzden genellikle biz dil ve edebiyat ilişkisini biraz daha karşımızdaki özneye göre belirleriz. Dengbej’lik geleneğinin önemini sürekli vurguluyoruz, ama bu önemi vurgulamakla sınırlı kalmamalıyız. Bu sınırı daha da genişletebilmeli. Bir insan kendi diliyle, ana diliyle kendisini ne kadar iyi ifade etmeye çalışırsa o zaman daha fazla sonuç alma şansı olur. Bunun için dili özellikle çocuklara iyi öğretmeliyiz, yetişkinler dilini geleceği için Kürtçeyi kullanmalı, bunun için de çok okumalı. ”
Kadının rolü
Roza Metîna da, Kürt dilinin tarihten bu yana büyük bir mücadeleyle ayakta kaldığını ve bu mücadelenin devam edeceğini söyledi. Şark Islahat Planı’nın Kürt çocuklarını, kızlarını nasıl asimile ettiğine işaret ederek “Kürt kadınlarını hedef aldılar’’ dedi. Roza Metîna, dilin ve edebiyatın gelişiminde Kürt kadının rolünün önemli olduğuna dikkat çekerek, Amed’de Kurmanci ve Zazaki olarak eğitim veren Zarokistan’ın hedef alınmasına işaret etti. Roza Metîna, Kürt dilinin anlamı, önemi ve zenginliğine değinirken şunları söyledi:
“Kürt Dili tarihi, kültürü ve coğrafyası zengin Mezopotamya Bölgesinden diğer bölgeleri de etkiledi. Aynı zamanda Kürt Dili barışın ve mücadelenin dilidir.”
Ayşe Şan gibi dil taşıyıcılarına işaret eden Roza Metîna, stran, çirok, dengbêjlik geleneğinin dil için önemine dikkat çekti. Roza Metîna resmiyette, eğitimde, ekonomide Kürt dilini kullanmak, jest-mimiğin anadilde olması ve rüyayı ana dailde görmek gerektiğini söyledi.
SÊRT
