Anlaşılan o ki Şara Hükümeti 15 yıllık savaş ve yıkımın faturasını halka çıkartarak kendini kalkındırma çabası içerisinde. Devrim güçlerine ihanet eden veya Şara’nın gelmesiyle sevinç gösterileri düzenleyen bazı aşiret mensupları ise daha çok dizlerini dövecekler
Ronî Güven
Suriye, doğru ekonomi politikalarıyla yönetildiğinde buğday konusunda kendi kendine yetebilecek hatta belki ihracat dahi yapabilecek bir potansiyele sahip. Suriye genelinde yaklaşık 2 milyon 500 bin hektarlık tarım arazisi bulunuyor. Yeraltı sularının yetersiz olması sebebiyle genelde tahıl ürünleri kuru tarım yöntemiyle ekiliyor. Ne kadar pamuk, arpa, kimyon ve mısır çokça ekiliyor olsa da en zahmetsiz ve risksiz tahıl olan buğday en yaygın ekilen tarım ürünü. Kurak geçmeyen sezonlarda 2 milyon 500 bin hektarlık tarım arazilerinden 4 milyon 100 bin ton civarında buğday rekoltesi elde etmek mümkün.
Ancak Geçici Hükümet’in politikaları, zaten yoksul olan halkı daha da derin bir yoksulluğa itiyor. 2011 yılından beri savaşla ve yoklukla boğuşan halk bu yıl tam da ekonomik anlamda şansının yaver gittiği bir döneme girmişti. Son birkaç senedir kurak geçen sezonların ardından bu yıl gelen bol yağışlar, toprakları buğday üretimi için uygun hale geldi. Suriye’nin genelinde buğday temel üretim kalemlerinden biri olduğu için milyonların hayatını ve ekonomiyi doğrudan etkiliyor. Fakat Şara yönetimi halkın sevincini boğazında bıraktı.
Üreticiler isyan etti
Halk, henüz bir ay önce mazota yapılan %100’lük astronomik bir zamma maruz kalmıştı. Bu masrafların altında ezilen çiftçiye, iki gün önce Geçici Hükümet’ten gelen buğday alım fiyatı açıklaması bir darbe daha vurdu. Şara yönetimi buğdayın ton alım fiyatını 330 dolar olarak belirledi. Kararla birlikte, üç gündür Suriye’nin birçok kentinde halk protesto eylemleri düzenliyor.
Geçen sezon Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi buğday alım fiyatını ton başına 420 dolar olarak belirlemişti. Özerk Yönetim ayrıca çiftçiyi teşvik etmek için kurak geçen sezonların ardından kuru tarım yöntemiyle üretim yapan çiftçilere (çiftçilerin yaklaşık %90’ı kuru tarım yapıyor) bir sonraki sezon için buğday tohumunu ve doğal gübreyi yarı fiyatına veriyordu.
Daha önce Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi tarafından yönetilen Reqa ve Derazor protesto eylemlerinin merkezi durumunda. QSD’nin geri çekilmesiyle birlikte yönetimi devralan Şara Hükümeti Reqa ve Derazor halkının büyük tepkisiyle karşı karşıya. Şara Hükümeti’nin Derazor’daki petrol kuyularına el koyması, mazota yapılan astronomik zam ve buğday alım fiyatının kilo başına 33 cent olarak belirlenmesi halkı, Özerk Yönetim’i arar duruma getirdi.
Özerk yönetimi arıyorlar
Derazor ve Reqa’daki bu aşiretler Özerk Yönetim tarafından yönetilirken kendi yerel meclisleri aracılığıyla doğrudan kendi kendini yönetebilme haklarına sahipti. Kendi bölgelerine ilişkin kararları alabiliyorlardı. Sahip oldukları petrol kuyularından gelen gelirin büyük bir kısmını kendileri alabiliyorlardı. Şimdi ise fahiş fiyatla mazot almak zorunda kaldılar.
Anlaşılan o ki Şara Hükümeti 15 yıllık savaş ve yıkımın faturasını halka çıkartarak kendini kalkındırma çabası içerisinde. Son aylarda mazota ve gümrük vergisine gelen fahiş zamlar yıllardır derin bir yoksulluk içinde olan halkı daha da derinlere sürüklüyor, sürükleyecek. Bu tarım ve ekonomi politikaları böyle gittiği sürece halkı tahıl üretiminden uzaklaştıracak, göç ve yoksulluğu arttıracak. Devrim güçlerine ihanet eden veya Şara’nın gelmesiyle sevinç gösterileri düzenleyen bazı aşiret mensupları ise daha çok dizlerini dövecekler.
