Şirnex’in Gabar Dağı’ndaki Şilyan köyünde TPAO’nun petrol sondaj çalışmalarından çıkan atıkların dere ve boş arazilere boşaltıldığı öğrenildi. Köylüler, atık suların hayvanların su içtiği dereye karıştığını belirterek sorumluların cezalandırılmasını istiyor
Şirnex (Şırnak) Gabar Dağı’nda bulunan Şilyan köyünde, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı’nın (TPAO) petrol sondaj çalışmalarından çıkan atıkların dere ve boş arazilere boşaltıldığı öğrenildi. Uygulamaya tepki gösteren köy sakinleri, tankerlerle taşınan sondaj atıklarının arazilere döküldüğünü, atık suların hayvanların su içtiği dereye karıştığını ifade etti. Köyde yaklaşık 4 bin küçükbaş hayvan bulunduğu, atıkların yaydığı ağır koku nedeniyle dereye yaklaşılamadığı belirtildi. Köylüler, atıkların doğaya bırakılmasına neden olanlar hakkında gerekli işlemlerin yapılmasını ve sorumlulara ceza verilmesini talep ediyor.
Atıklar dereye karışıyor
Köylüler, TPAO’nun petrol sondaj çalışmaları sırasında ortaya çıkan atıkların tankerlerle taşınarak boş arazilere döküldüğünü belirtti. Atık suların, hayvanların su içtiği dereye karıştığı ifade edildi. Köyde yaklaşık 4 bin küçükbaş hayvan bulunduğu kaydedildi. Atıkların yaydığı ağır koku nedeniyle dereye yaklaşılamadığı belirtildi. Köylüler, kokunun günlük yaşamı olumsuz etkilediğini söyledi.
Hidrolik kırma nedir?
Sondaj tamamlandıktan sonra kuyunun içine yüksek basınçlı sıvı basılır. Milyonlarca galonluk bu yüksek basınçlı sıvı, yeraltı kayaçlarında çatlaklar oluşturarak kayayı kırar. Böylece sıkışmış kaya gazı veya petrol serbest bırakılır. Hidrolik kırma ile oluşturulan çatlaklar sonucu serbest kalan petrol/gaz, açılan sondaj kuyusu deliğinden yüzeye çıkarılır. Hidrolik çatlatma sonrasında çatlatma için kullanılan sıvının yaklaşık yüzde 10 ila 80’i yüzeye atık su olarak geri döner. Bu atık su, yüksek yoğunlukta çözünmüş katı madde, hidrokarbonlar, metaller ve organik bileşenler içerir.
Hidrolik çatlatma sıvısı, kurşun ve formaldehit gibi bilinen kanserojenler de dahil olmak üzere 600’den fazla kimyasal içerebiliyor. Çatlatma sırasında kullanılan kimyasallar ve sıkışmış petrol/gaz rezervleri birbirine karışarak şehirlerin normalde kullandığı içme sularını zehirleyebiliyor. Kuyuların çelik ve beton kaplamalarının düzgün yapılmaması, yeraltı suyuna metan gazının sızmasına neden olabiliyor.
Radyoaktivite riski
Hidrolik çatlatma sonrasında yüzeye geri dönen sıvı atıkların boşaltılmadan veya tekrar kullanıma sokulmadan önce arıtılması gerekiyor. Ayrıca kayalara basılan sıvılar, radyum izotopları gibi yüksek düzeyde doğal radyoaktivite izleri içerebiliyor. Bu radyoaktif bileşenler sadece çevre halkı ve doğa için değil, aynı zamanda çalışan işçiler için de zararlı olduğu biliniyor.
Yerel halktan ceza talebi
Uygulamaya tepki gösteren köy sakinleri, atıkların doğaya bırakılmasına neden olanlar hakkında gerekli işlemlerin yapılmasını ve sorumlulara ceza verilmesini talep etti.
TPAO’nun talan projelerinde bir işçi yaşamını yitirdi, bir işçi yaralandı
HABER MERKEZİ
