Tarihi Van evleri, kentsel dönüşüm ve yap-sat istilası nedeniyle yok oluyor
Van’da 2011’de yaşanan depremin ardından ve devam eden kayyum yönetimi ile birlikte Van’ın tarihi evleri yok olma noktasına geldi. Kerpiç ve samandan yapılan yazın serin, kışın sıcak, kiraz bahçeleri ve tandırıyla ünlü Van evleri, kentsel dönüşüm projeleri, kayyumların verdiği zararlar ve yap-satçı firmaların çabalarıyla bitiriliyor. ANF’nin haberine göre TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Van Şube Başkanı Mihail Atik, Van’ın deprem fay hatları üzerinde yerleşik bir şehir ve mevsim geçişlerinin keskin olduğunu hatırlatarak, “1900’lerin başında artık Van kendine özgü bir mimari anlayış geliştirdi. İki katlı olarak inşa edilmesi depremler açısından daha güvenilirdi. Bunun etkilerini hala ayakta duran örnekleri ile açıklayabiliriz” dedi. Van ile özdeşleşmiş yapılarının yıkılarak yerine daha çok kâr getirecek ama daha tehlikeli; sağlık ve estetikten yoksun yapıların inşa edildiğini vurgulayan Atik, şunları söyledi: Tarihi Van evlerinin bulundukları alanlar hızla imara açılmış ve rant merkezine dönüştürülmüştür. Birçok bölgede zemin etütlerine dikkat edilmeksizin yüksek katlar inşa edilmiş, yine şehrin dokusunu hiçe sayarak rant için alanlar parsellenmiştir. Deprem felaketinin ardından Van’da gökdelenler, kaçak yapılar yükselmeye başladı. Toprak evlerin yerine yap-satçıların yaptığı binalar yükseldi. Son yıllarda hava kirliliği, Van Gölü’nün kirlenmesi gibi sorunlarla gündeme gelen Van’da yitip giden en önemli güzelliklerden biri de tarihi Van evleri oldu. Van’da binlercesi bulunan evlerden sadece iki tane kaldı.
VAN
