Sosyalist aday António José Seguro, aşırı sağcı Chega partisinin lideri André Ventura’yı açık farkla geride bırakarak Portekiz’de cumhurbaşkanı seçildi. Ancak Ventura’nın ikinci tura yükselmesi, Karanfil Devrimi’nin ülkesi için ciddi bir siyasi uyarı olarak değerlendiriliyor
António José Seguro, pazar günü yapılan ikinci tur oylamada Portekiz’in yeni cumhurbaşkanı seçildi. 63 yaşındaki sosyalist aday, sandıkların kapanmasının ardından açıklanan ilk tahminlere göre oyların yüzde 67 ila 73’ünü alarak, aşırı sağcı Chega partisinin lideri André Ventura karşısında net bir zafer elde etti.
Ventura’nın oy oranı yüzde 27 ila 33 aralığında kaldı. Sonuçlar, seçim öncesi kamuoyu yoklamalarının işaret ettiği tabloyu doğruladı. Ancak bu açık fark, Portekiz siyasetinde yaşanan dönüşümün yarattığı kaygıları ortadan kaldırmaya yetmiyor.
Zira André Ventura’nın ikinci tura yükselmesi, uzun yıllar boyunca aşırı sağın marjinal kaldığı Portekiz için bir dönüm noktası olarak görülüyor. 1974 Karanfil Devrimi’nden bu yana Avrupa’da aşırı sağın ciddi bir siyasal güç haline gelemediği nadir ülkelerden biri olan Portekiz’de bu tablo artık geride kalmış görünüyor.
Zafere rağmen sağ yükselişte
2019’da kurulan Chega, kuruluşunun ilk yılında yalnızca yüzde 1 oy alabilmiş ve parlamentoda tek bir sandalye elde etmişti. Ancak sosyal medyada yürütülen provokatif kampanyalar ve sert söylemlerle tanınan eski spor yorumcusu Ventura, 2021’deki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde oy oranını yüzde 11,9’a çıkardı. Bu yükseliş, Mayıs 2025’teki genel seçimlerde Chega’nın yüzde 22,8 oy alarak 230 sandalyeli Meclis’te 60 milletvekiliyle ana muhalefet partisi konumuna gelmesiyle pekişti. Aynı yılın ekim ayında düzenlenen yerel seçimlerde ise parti ilk belediyelerini kazandı.
Solun solundaki partiler ise seçimde zayıf bir performans sergiledi. Sol Blok yüzde 2, Komünist Parti ise yüzde 1,6 oy aldı. Siyaset bilimci Luca Manucci’ye göre, “giderek marjinalleşen ve sağın yükselişine karşı tutarlı bir siyasi yanıt üretmekte zorlanan” bu kesimler, ikinci turda isteksiz de olsa Seguro’ya destek verdi.
António José Seguro, görevine mart ayı başında başlayacak. Yetkileri büyük ölçüde sembolik olan Portekiz cumhurbaşkanlığı makamı, siyasi kriz dönemlerinde hakem rolü üstleniyor ve Meclis’i feshederek erken seçim kararı alma yetkisini de elinde bulunduruyor.
Seçimin ardından gözler, özellikle solun parçalı yapısına ve Chega’nın temsil ettiği toplumsal hoşnutsuzluğun nasıl karşılanacağına çevrilmiş durumda. Uzun yıllardır uygulanan neo-liberal politikaların beslediği bu hoşnutsuzluk, Portekiz siyasetinde yeni gerilimlerin habercisi olarak görülüyor.
DIŞ HABERLER
