Suriye’de 13 yıldır devam eden savaş ve krizde milyonlarca çocuk yoksulluk içinde yaşıyor. Çocukların çoğu okula gitmek yerine günde 6 ila 8 saat arasında çalışmak zorunda kalıyor
Suriye’de 13 yıldır davam eden savaş ve kriz çocukların hayatını değiştirdi. Savaş Suriyeli çocukların yoksulluk içinde tehlikeli ve sağlıksız koşullarda yaşamasına neden oldu.
Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu’nun (UNICEF) verilerine göre, 13 yılı aşkın bir süredir devam eden Suriye savaşının ardından Suriyelilerin yüzde 90’ından fazlası yoksulluk sınırının altında yaşıyor. Ayrıca en az 7,5 milyon çocuk da yaşamını sürdürmek için insani yardıma ihtiyaç duyuyor.
UNICEF’in bu yılın Mart ayındaki raporunda 2 milyon 500 bin çocuğun okuma ve eğitim hakkından mahrum kaldığı, 1 milyon 600 bin çocuğun da aynı tehlikeyle karşı karşıya kaldığı belirtildi. Bu durum çocuk işçiliği oranının endişe verici boyutlara ulaştığını gösteriyor.
Savaşın ortasında doğan çocuklar okul yerine işe gidiyor
Suriye’nin başkenti Şam’dan Qamişlo’ya göç etmek zorunda kalan 16 yaşındaki M.H. isimli çocuk, şehrin sanayi bölgesinde çalışıyor. 3 yıldır her sabah okula gitmek yerine işe gidiyor ve binmesi gereken bisikletleri sadece tamir edebiliyor.
Ailesiyle birlikte küçük bir ev kiralayan M.H., her gün sanayide tamir yapıyor. Günde 6 ila 8 saat çalışıyor ve haftada 150 bin Suriye lirası kazanıyor.
M.H., “3 yıldır çalışıyorum. Ailemin maddi durumu kötü, babam hasta ve çalışamıyor. Ben Şam’dayken okumayı bıraktım. Ağabeyim de benden önce okulu bırakmak zorunda kalıp, çalışmaya başladı” dedi.
Girkê Legê kentinden C.E. isimli 13 yaşındaki erkek çocuk ise, ailesinin ekonomik durumunun kötü olmasından dolayı bir yılı aşkın süredir sanayi bölgesinde çalıştığını söyledi.
Birçok işletme ve işyeri sahibi, çocuklu ailelerin ihtiyaçlarından yararlanarak çocukları düşük ücretle çalıştırıyor. Qamişlo sanayi bölgesindeki marangozlardan biri, çocukların yanında çalışmasının kendisi için daha iyi olduğunu söyledi. Çünkü çocuklar fazla ücret istemiyor ve çalışmak zorundalar.
‘Çocuk yaşta çalışma büyüme ve gelişimi etkiliyor’
Kuzey ve Doğu Suriye Demokratik Özerk Yönetim Çocuk Koruma Koordinasyonu Üyesi Hemrîn Hac Hisên, “Çocuk yaşta çalışmak, çocukların büyüme ve gelişmelerini etkiliyor. Çocukların geleceğini ve sağlığını etkiliyor. Tehlikeli koşullarda ve sağlıksız bir ortamda çalışıyorlar. Koordinasyon olarak bölgede çocuk işçiliği oranının azaltılması için çalışmalar yürütüyoruz. Bu konuda önemli planlamalarımız var. Saha araştırması yapıyor, aileleri ziyaret ediyoruz, çocukların çalıştığı yerleri takip ediyoruz. Çocukların büyük bir kısmının okula geri dönmesini sağladık, kimi ailelere de ekonomik destekte bulunduk” diye belirtti.
‘Çocuk işçiliğine son vermek için çalışma yürütüyoruz’
Cizîrê Kantonu Demokratik Özerk Yönetim Kadın Komitesi Başkan Yardımcısı ve Çocuk Koruma Ofisi Yöneticisi Werd Hena da Özerk Yönetim’in çocukların yasalara göre korunması için önemli adımlar attığını söyledi. Werd Hena, “Yaşam koşullarını iyileştirmek, güvenlik ve eğitimi sağlamak, çocuk işçiliğine son vermek birçok çalışma yürütülüyor” dedi.
Cizîrê Kantonu’nda çocuklara yönelik alternatif bakım merkezlerinden biri de Özerk Yönetim’e ait Qamişlo’daki Şehit Helebce Merkezi. Bu merkez 2022’de açıldı ve şimdiye kadar 700’e yakın çocuğa eğitim vererek, onları topluma kazandırdı. Merkezin Yöneticisi Sureya Ebas, eğitimlerle çocuk işçiliğiyle mücadele ettiklerini söyledi. Sureya Ebas, çocuklara daha güvenli bir ortamın sağlanması için çalıştıklarını ifade etti.
*Suriye Özerk Bölge’deki Toplumsal Sözleşme’de çocuklara dair şu madde yer alıyor:
Kuzey ve Doğu Suriye Bölgesi Toplumsal Sözleşmesi kanununda /7/ çocuklara güvenli bir ortam sağlamak için çocukların korunması, çocukların her türlü siyasi, fikri, ekonomik ve istismarına son verilmesi ve çocukların korunmasına ilişkin tüm uluslararası standartları ve yasaları uygulayacağız.
Kaynak: ANHA
