HDP’nin eski Eşbaşkanı Yüksekdağ’ın AYM’ye yapılan bireysel başvurusunda, bir üyenin ‘ihlal var’ yönündeki oyuna rağmen oy çokluğuyla ‘kabul edilemez’ kararı verildi
Anayasa Mahkemesi (AYM), 4 Kasım 2016’da tutuklanan ve ardından milletvekilliği düşürülen HDP’nin önceki dönemi Eşbaşkanı Figen Yüksekdağ’ın bireysel başvurusunu değerlendirdi. Başvuruyu değerlendiren AYM, “Kişi Hürriyeti ve Güvenliği Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddialar” açısından olağan başvuru yolu tüketilmeden yapılan bireysel başvurunun incelenmesinin bireysel başvurunun “ikincillik niteliği” ile bağdaşmadığı sonucuna vardı. Kararda, “hukuka aykırı olarak yakalandığı ve gözaltına alındığı” gerekçesiyle ilgili yargısal başvuru yollarının tüketilmeden bireysel başvuru yapıldığını anımsatılarak, bu gerekçeyle başvurunun bu kısmının “kabul edilemez” olduğuna karar verildi.
Tutuklama tedbiri ‘yasal’
AYM, kararında tutuklamanın siyasi saiklerle yapılmış olmasının mümkün olmadığı belirtilerek, “Anayasa Mahkemesi’nin yukarıda belirtilen karar dikkate alındığında somut olayda başvurucunun yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına dair bir karar alınmadığı, yapılan Anayasa değişikliği ile belirli aşamalardaki dosyalarla ilgili olarak yasama dokunulmazlığı yönünden bir istisna getirildiği anlaşılmaktadır. Başvurucunun hakkındaki tutuklama kararına konu suçların bu istisna kapsamında olmadığı yönünde bir iddiası bulunmamaktadır. Dolayısıyla somut olayda başvurucunun yasama dokunulmazlığından yararlanması nedeniyle tutuklanamayacağı söylenemez. Bu yönüyle başvurucu hakkında uygulanan tutuklama tedbirinin kanuni dayanağı bulunmaktadır” denildi. Kararda, “Başvurucu hakkında verilen tutuklama kararında açıklanan ve kaçma şüphesine yönelen tutuklama nedenlerinin olgusal temellerinin bulunduğu anlaşılmaktadır” denildi.
Kararda, Yüksekdağ’ın “dokunulmazlıkların kaldırılması” düzenlemesinden beş ay sonra tutuklandığı hatırlatılarak, şöyle denildi: “Soruşturma süreci içinde soruşturma mercileri başta olmak üzere kamu makamlarının hareketsiz kalmaları söz konusu değildir. Ayrıca tutuklamanın hukuki olmadığı iddiasına ilişkin olarak yukarıda yer alan tüm açıklamalar karşısında başvurucu hakkında uygulanan tutuklama tedbirinin Anayasa’da öngörülenin dışında siyasi bir amaçla gerçekleştirildiği iddiasının incelenmesini gerektiren bir durum söz konusu değildir.” Bu karara AYM üyesi Engin Yıldırım’ın katılmadı. Yıldırım, Anayasa’da güvence altına alınan kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı ile 67. maddesindeki seçme, seçilme ve siyasi faaliyette bulunma hakkının ihlal edildiği yönünde karşı görüş bildirdi.
Başvuru gerekçesi
Bireysel başvuru, tutuklama tarihinden sonra Yüksekdağ ile ilgili yakalama, gözaltına alma ve tutuklama tedbirlerinin hukuki olmaması ve soruşturma dosyasına erişimin kısıtlanması nedenleriyle kişi hürriyeti hakkının; tutuklamaya konu suçlamaların ifade özgürlüğü ile siyasi faaliyet kapsamındaki eylemlere ilişkin olması ve tutukluluk nedeniyle milletvekilliği görevinin yerine getirilememesi nedenleriyle de ifade özgürlüğü ile seçilme ve siyasi faaliyette bulunma haklarının ihlal edildiği gerekçeleriyle yapıldı.
ANKARA
