Rojava–Şam heyetleri arasındaki diplomatik temaslar sıklaşmış durumda. Ortak koordinasyon çalışmaları belirli bir aşamaya ulaşmış görünüyor
Rojava–Şam görüşmeleri sürerken Kürt heyetinin yeniden Şam’a gitmeye hazırlanması, bölgedeki dengelerin hızla değiştiği bir döneme denk geliyor. ABD’nin Suriye’den çekilme kararı, Suudi Arabistan’ın Şam ile artan diplomatik temasları ve Ankara’nın politikalarındaki belirsizlik, Kürtlerin konumunu daha da kritik hâle getiriyor. Bu tabloda Kobanê, Kürtler açısından hâlâ kırmızıçizgi olmayı sürdürüyor.
Ankara’nın Kürtlere yönelik politikası belirleyici bir rol oynamasa da Kobanê’deki kuşatma, hem Kürtlerin ortak tutumunu hem de Şam ile yapılacak olası anlaşmaların seyrini doğrudan etkiliyor. Bölgenin geleceğinde Kürt direnişinin belirleyici bir faktör olacağı görülüyor.
Şam heyetinin Rimêlan ziyareti
8 Şubat Pazar günü öğleden sonra Qamişlo Havalimanı’nı ziyaret eden Şam heyeti, bugün de bir dizi görüşme için Rimêlan’a geçti. Petrol ve enerji kaynakları, sınır kapıları ve havalimanlarına ilişkin ortak bir koordinasyon mekanizmasının oluşturulması ile 30 Ocak anlaşmasının sahadaki uygulamalarının pratikleştirilmesi gündemde.
Rojava–Şam heyetleri arasındaki diplomatik temaslar sıklaşmış durumda. Ortak koordinasyon çalışmaları belirli bir aşamaya ulaşmış görünüyor. Dêrik’ten Hasekê’ye kadar belirlenen İç Güvenlik Güçlerinin Şam ile birlikte konumlandırılması, sahadaki tabloyu giderek netleştiriyor.
Kobanê kuşatması ve Ankara’dan beklenen yanıt
Türkiye Suriye politikasında, Kobanê’deki ablukanın Şam ile yürütülen görüşmelere bağlı olduğu açıkça görülüyor. Kobanê’de derinleşen krizin birçok nedeni bulunuyor. Türkiye ile Şam arasında yapılan anlaşmanın etkileri sahada hissediliyor.
Şam heyetinden önce “kuşatma yok” açıklaması yapılırken, daha sonra “kuşatmayı kaldıracağız” denildi. Son iki gündür Rojava–Şam görüşmelerinin en kritik başlığı Kobanê ve ablukanın kaldırılması. Kuşatma 21. gününe girerken, sürecin uzamasının temel nedeni Ankara’dan gelecek yanıtın beklenmesi olarak görülüyor.
Kürt heyeti Şam’a gidecek
26 Nisan 2025’te Qamişlo’da düzenlenen ve Kürt parti temsilcilerinin katıldığı Rojava Kürt Birlik Konferansı’nda oluşturulan Kürt heyetinin, temaslarda bulunmak üzere Şam’a gideceği öğrenildi.
Geçtiğimiz günlerde ENKS’nin Şam ziyareti somut bir sonuç üretmemiş olsa da Kürt siyasi partilerinin ortak tutumu ve Şam ile yürütülecek yeni görüşmeler belirleyici olacak. PYD Eş Başkanı Pervin Yusif, ENKS’nin kendi kararıyla Şam’da görüşme yaptığını belirtmişti.
Kürt heyetinin gündeminde Rojava’nın siyasi geleceği, bölgedeki halkların ana dil ve anayasal hakları ile Şam ile ele alınacak birçok başlık yer alıyor.
ABD’nin çekilmesi ve yeni olasılıklar
Rojava–Şam görüşmelerinin hızlandığı bir dönemde ABD’nin Suriye’den çekilme kararı, bölgedeki dengeleri yeniden şekillendiriyor. Şedadê’den çekilen ABD güçlerinin yakın zamanda Suriye’nin tamamından ayrılma ihtimali yüksek.
Irak hükümetine teslim edilen DAİŞ üyelerinin sevkiyatı sürüyor. Özerk Yönetim ve uluslararası koalisyonun belirlediği çerçevede şimdiye kadar 2 bin 500’den fazla DAİŞ üyesi Irak’a teslim edildi. Irak hükümeti dosyaları inceleyeceğini ve soruşturma başlatacağını duyurdu.
Suriye’de belirsizlik ve tehlike tablosu
Suriye’de çatışma riski hâlâ yüksek. DAİŞ hücreleri birçok kentte saldırı planları yaparken, dün akşam Hesekê’de bir operasyon gerçekleştirildi. Rojava–Şam hattındaki gelişmeler, bölgenin kırılganlığını artırıyor.
Halep’te yağma ve zorla göç ettirme olayları yaşanıyor. Dêrazor, Tebqa ve Reqa’da aşiretler arası gerilimler iç çatışma riskini büyütüyor. Dêrazor’da petrol kuyularının ateşe verilmesi ve ganimet kavgası, bölgeyi kontrol edilemez bir noktaya sürüklüyor.
Suriye uzun süredir kendi bütünlüğünü sağlayamıyor. Mevcut anlaşmaların nereye evrileceğini söylemek için henüz erken.
Suudi Arabistan-Şam görüşmesi
Bugün Suudi Arabistan’da önemli bir görüşme gerçekleşiyor. Rojava–Şam arasında ve Suriye genelinde bir mutabakat hayata geçirilirse, Suudi Arabistan Suriye’de yeni bir rol üstlenmek istiyor. Savaş ve çatışmaların ötesinde, ekonomik ve turizm alanlarında yatırım yapmayı hedefleyen bir Riyad var.
Geçici Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara’nın Şam’a dönüşünün ardından ziyaret ettiği ülkelerden biri Suudi Arabistan olmuştu. Riyad, Rojava–Şam anlaşmasını olumlu değerlendiriyor ve Şam ile diplomatik temaslarını artırıyor. Suudi Arabistan’ın Türkiye ile geliştirdiği işbirliği de bu sürecin bir parçası. Bölgeye ekonomik bir kapı açmak isteyen Riyad, Suriye’de yeni bir yol arayışında.
Haber: Enes Yıldız / ANF
