Kuzuları sarıp sarmalayan Hatice Tatlı, ‘Onlar bizim hayatımız’ diyor. Göçebe hayatın bölgedeki temsilcileri Koçerler, Şırnak İdil’de çadırlarda yaşamlarını sürdürüyor. Ömrü yaylalarda geçen 68 yaşındaki Tatlı, ‘Koçerlik hayatımızdır, yapmazsak kalamayız’ diyor
Şırnak’ın İdil ilçesinden 6 ay önce Van’ın Bahçesaray, Çatak ve Gürpınar ilçelerine doğru yola çıkarak yaylalara giden Koçerler havaların soğumasıyla geri dönmeye başladı. İdil’e dönen Koçerler, kentin kırsal alanlarında kurdukları çadırlarda yaşamlarını idame ettiriyor. İdil-Midyat yolu arasında bulunan Dera Mezra alanında çadır kuran Koçerler, hayvanlarına bakarak geçimini sağlıyor. Yılın 12 ayını yazın serin yaylalarda kışın ise sıcak yaylalarda sürdüren Koçerler, zorlu yaşamına rağmen binlerce yılık göçebe hayatın da bölgedeki temsilcileri olmayı sürdürüyor.
Yük yine kadında
İş bölümü olsa da kadınların yükü her zamanki gibi erkeklerin yükünden daha ağır. Koçer kadınlar ise çocuklarıyla birlikte ev işlerinin yanı sıra kuzulara bakmak ve koyunları sağıcılar olarak Berivanlık ile meşgul. Sabahın erken saatinde erkekler binlerce hayvanı otlatmaya götürüp akşam geç saatlerde getiriyor. Erkekler genellikle taş duvar örerek, çadırları güçlendiriyor. Hayvanların içeri alınmasında, ilaçlanmasındaki işlemleri de erkekler yapıyor.
Tadına varıyorsun
Koçer kadınlarından Hatice Tatlı’nın (68) ömrü koçerlikle geçmiş. Bu yıl Feraşîn Bölgesi’nde yaylalarda kaldıklarını söyleyen Tatlı, “Yaylalarda su, ekmek ne yersen güzelliğinin tadına varıyorsun” diyor. Koçerliğin tüm zorluğuyla kendilerinin yaşam tarzı olduğunu belirten ve kış aylarında kaldıkları çadırlarda da zorluk çektiklerini söyleyen Tatlı, kış aylarında görece daha rahat olduklarını ifade ediyor. Tatlı son olarak şöyle diyor: “Koçerlik bizim hayatımızdır, Koçerlik yapmazsak hayatta kalamayız.” Reşit Güleş (60) ise “Hayvanları kendimizin ve çocuklarımızın geçimini sağlamak için besliyoruz. Yaylalarda yaşam mücadelesi vermek zordur. Kiraladığımız yerlerde ulaşım, su gibi sıkıntılar var. Çocuklarımız için bunlara katlanıyoruz” diyor.
Müjdat Can/Şırnak-MA
