2025 Küresel Zenginlik Raporu’na göre Türkiye, dolar milyoneri sayısını en çok artıran ülke oldu. Yüzde 8,4’lük artışla petrol zengini BAE’yi geride bıraktı. Gelir dağılımı ise uçurum gibi
Türkiye, 2025 Küresel Zenginlik Raporu’nda dolar milyoneri sayısını en çok artıran ülke olarak öne çıktı. İsviçre merkezli UBS’in her yıl yayımladığı rapor, küresel servet dağılımına ve gelir eşitsizliğine dair çarpıcı veriler sunarken, Türkiye’nin 2024 yılında 7 bin yeni dolar milyoneriyle ilk sıraya yerleştiğini ortaya koydu. Bu artış, yüzde 8,4 oranla dünya genelindeki en yüksek artış olarak kayıtlara geçti. Zenginlikteki bu sıçrama, ülkede servetin giderek daha az elde toplandığını da gözler önüne seriyor. TÜİK’in Gelir Dağılımı İstatistikleri’ne göre, Türkiye’de en zengin yüzde 10’luk kesim 2024’te toplam gelirin yüzde 32,9’unu aldı. 2023’te bu oran yüzde 33,4’tü. Yani düşüş göstermesine rağmen hâlâ her 100 liralık gelirin 33 lirası sadece toplumun en zengin yüzde 10’una gidiyor. Bu veriler, gelir eşitsizliğinin sürdüğünü ve hatta derinleştiğini gösteriyor.
BAE’Yİ geride bıraktı
Rapora göre Türkiye, dolar milyonerleri listesindeki sıralamada Birleşik Arap Emirlikleri’ni geride bıraktı. BAE, 2024 yılında 13 bin yeni dolar milyoneri çıkarsa da bu yalnızca yüzde 5,8’lik bir artışa denk geliyor. Türkiye’nin ise düşük bir toplamdan bu kadar hızlı yükselmesi dikkat çekici. Üstelik Türkiye’de servetin büyük bölümü finansal olmayan varlıklarda – yani gayrimenkul, arsa gibi kalemlerde – bulunuyor. Finansal varlıkların toplam servet içindeki payı yalnızca üçte bir. Aynı durum İspanya, Portekiz, Yunanistan ve Rusya’da da görülüyor.
Bunun yanında Türkiye’deki dolar milyonerlerinin borç yükü oldukça düşük. Bu tablo, yüksek faiz ve kâr payı gelirlerinin etkili olduğu bir yılda, zenginleşmenin daha da derinleştiğini teyit ediyor.
Zengin daha zengin, yoksul daha yoksul
Sadece Türkiye değil, dünya genelinde de süper zenginlerin serveti hızla artıyor. İngiltere merkezli Oxfam’ın yayımladığı rapora göre, dünyadaki 3 bin milyarderin serveti son on yılda 6,5 trilyon dolar arttı. En zengin yüzde 1’in kazancı ise 33,9 trilyon doları buldu. Bu miktar, küresel yoksulluğu 22 kez sona erdirmeye yetecek büyüklükte.
Dünya Bankası’nın verilerine göre, yoksulluk içinde yaşayan bireylerin günlük ortalama 8,30 dolara ihtiyaç duyduğu düşünüldüğünde, bu zenginleşmenin küresel adaletsizliğe katkısı açıkça görülüyor. Öte yandan, Oxfam raporu, BM’nin Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri’ne ulaşmak için yıllık 4 trilyon dolarlık bir kaynağa ihtiyaç duyulduğunu gösteriyor. Ancak bu kaynaklar süper zenginlerin kasalarında kilitli durumda.
Kime ne düştü?
UBS raporuna göre, ABD 23,8 milyon dolar milyoneriyle ilk sırada. Çin 6,3 milyon, Fransa ise 2,8 milyon kişiyle onları takip ediyor. Türkiye’deki toplam sayı net olarak belirtilmese de, sadece 2024’teki artış 7 bin kişi. Kuzey Amerika, dünya dolar milyonerlerinin yüzde 40’ını barındırıyor. Bu, Batı Avrupa ve Büyük Çin’in toplamından fazla.
Ancak servetin artışı eşitsizliği de büyütüyor. Gelir adaletsizliğini ölçen Gini Katsayısı’na göre Türkiye 0,73 değeriyle Suudi Arabistan, ABD ve Hindistan’ın ardından 9’uncu sırada. Bu oran, Türkiye’nin dünyada gelir eşitsizliğinin en yüksek olduğu ülkelerden biri olduğunu gösteriyor.
Tüm bu veriler, Türkiye’de parası olanların 2024 yılında ciddi kazançlar elde ettiğini; faiz, döviz ve borsa gelirleriyle yeni servet katmanları oluşturduğunu ortaya koyuyor. Buna karşılık ücretli kesim ve yoksullar ise yüksek enflasyon ve durmayan zamlarla mücadele etmek zorunda kaldı. Tüm bu sonuçlar ekonomi yönetiminin “enflasyonla mücadele” adı altında yürüttüğü politikaların yükünün kimlerin omuzuna bindiği gerçeğini de işaret ediyor.
HABER MERKEZİ
