Yadigar Aygün/İstanbul
Düşünce Suçu(!?)na Karşı Girişim tarafından, İHD ve Türkiye İnsan Hakları Vakfı iş birliğiyle kasım ayı boyunca Türkiye’de yaşanan ifade özgürlüğü, toplantı ve gösteri hak ihlalleri raporlaştırıldı
Düşünce Suçu(!?)na Karşı Girişim tarafından, Türkiye İnsan Hakları Vakfı ve İnsan Hakları Derneği iş birliği yaparak İstanbul’da İHD temsilcisi Leman Yurtsever, Ankara’da İHD Genel Sekreteri Osman İşçi, İzmir, İHD şube yönetim kurulu üyesi Ahmet Çiçek ve Diyarbakır’da İHD şube yönetim kurulu üyesi Ezgi Sıla İpek katılımıyla “video konferans” yöntemiyle kasım ayı boyunca Türkiye’de yaşanan ifade özgürlüğü, toplantı ve gösteri hak ihlallerini raporlaştırdı ve tartışıldı. Türkiye’de kasım ayının hemen hemen her gün çeşitli il ve ilçelerinde hak ihlalleri yaşandı. Sık olarak karşılaşılan hak ihlallerinde kasım ayında, genelde gösteri ve yürüyüşlerin veya açık hava eylem ve etkinliklerin valilikler ve kaymakamlıklar tarafından yasaklanması geldi. Kayyum atamaları bu ay da devam etti. İstanbul’da ve bölgede 25 Kasım Uluslararası Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Günü’nde kadınların yapmak istediği eylem engellendi. İstanbul’da kadınların direnmesi, ısrarı sonucu yapıldı ama polis yine gaz bombalarıyla ve plastik mermilerle saldırdı. Pek çok ilde sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek yurttaşlar gözaltına alındı. Bazı yurttaşlar ise tutuklandı. Basın ve ifade özgürlüğü sıralamasında en geri ülkeler arasında yer alan Türkiye’de kasım ayında da gazetecileri tutuklamaya devam etti.
Her gün müdahale ediliyor
Raporda dikkat çeken ayrıntılara baktığımızda, Ankara’da OHAL döneminde KHK ile ihraç edilenlerin Yüksel Caddesi’nde başlattıkları toplantı ve gösteri yürüyüşü bağlamındaki protestolar hala istisnasız bir şekilde müdahale ile karşılaşıyor. 1133 gündür süren bu eylemlere istisnasız her gün müdahale ediliyor. Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesinin hemen hemen her ilinde diyebileceğimiz şekilde örgütlenme ve ifade özgürlüğüne yönelik ihlaller mevcut. Bu ihlaller ağırlıklı olarak Halkların Demokratik Partisi yöneticilerinin, belediye meclis üyelerinin, ilçe ve il belediye eşbaşkanlarının yaptığı konuşmalar veya kayyum atamalarında ortaya çıkan gerekçelerden gözaltına alınma, tutuklanma gibi örgütlenme özgürlüğüne yönelik olduğu belirtildi.
Van’a yasak üzerine yasak
Ayrıca Ağrı, Van ve Urfa’da sürekli valilikler tarafından eylem ve etkinlikler yasaklandı. Van’daki durum ise çok ilginç. 21 Kasım 2016 tarihinden 21 Kasım 2019 tarihine kadar aralıklı ama sürekli olarak yasak konmuş, 15 gün bitmiş 30 gün konmuş, 30 gün bitmiş 45 gün konmuş örneğin. 2016’dan beri toplam 1118 gün boyunca Van’da eylem ve etkinlikler yasaklanmış durumda. Kesintisiz olarak 30 gün süreyle. 30 gün bittikten sonra tekrar bir 30 gün süreyle yasaklamalar söz konusu. İstanbul’da Taksim, İstiklal Caddesi her gün, yine polis ablukası altında. Gösteri-örgütlenme, yürüyüş etkinlikleri tamamen yasaklı, hiçbir şekilde yapılamıyor. Türkiye’nin 9 Ekim de Kuzey ve Doğu Suriye’ye başlattığı savaşa karşı düşüncelerini açıklayan İzmir’in Aliağa ilçesinde bulunan Şakran Kapalı Cezaevi’nde kalan 54 tutukluya hücre cezası verildi.
