Britanya Parlamentosu Lordlar Kamarası’nda, ‘Değişen Ortadoğu’da Kürtler, güç dengeleri, riskler ve fırsatlar’ konulu konferans düzenlendi
Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan’a yönelik uluslararası komplonun 27’nci yıldönümünde, Centre For Kurdish Affairs (Kürt Araştırmaları Merkezi) tarafından Britanya Parlamentosu Lordlar Kamarası’nda bir panel düzenlendi. “Değişen Ortadoğu’da Kürtler, Güç dengeleri, riskler ve fırsatlar” başlıklı panele, çok sayıda siyasetçi, akademisyen ve sendikacı ile Kürt şahsiyeti dinleyici olarak katıldı.
İşçi Partisi Milletvekili Bambos Charalambus’un ev sahipliğinde gerçekleşen panele, DEM Parti Hakkari Milletvekil Av. Onur Düşünmez, Lordlar Kamarası üyesi Lord Maurice Glasman, Araştırmacı feminist yazar Rahila Cupta, Uluslararası İlişkiler uzmanı Prof. Vassilis Fouskas ve PYD Dış İlişkiler Sözcüsü Salih Müslim konuşmacı olarak katıldı.
Rojava’ya destek çağrısı
Panelin açılış konuşmasını yapan Centre For Kurdish Affairs üyesi gazeteci Nejla Ari, yalnızca kendi halklarını değil, küresel güvenliği de savunarak DAİŞ’e karşı mücadelenin en ön saflarında yer alanlar, bugün terk edilmiş ve tehdit altında bırakılmış durumda olduğunu söyledi. El Kaide bağlantılı bir yönetimin Suriye’de erken ve sorgusuz şekilde meşrulaştırılmasının hem ahlaki hem de stratejik açıdan ciddi sorular doğurmakta olduğunu kaydeden Nejla Ari, “Kürtler, Dürziler, Aleviler, Asuriler ve Êzidîler başta olmak üzere azınlık toplulukları ve özellikle kadınlar, temel hak ve güvenliklerinin aşınmasından endişe duymaktadır. İngiliz hükümetini insan haklarına olan taahhüdünün arkasında durmaya ve kırılgan bir bölgede çoğulculuk, kadın katılımı ve yerel istikrar açısından nadir bir model sunan Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi gibi demokratik ve kapsayıcı alternatifleri desteklemeye çağırıyoruz” dedi.
‘Umut ilkesi’ yasalaşmalı
Türkiye’de demokratik bir çözümün gerekliliğini de ifade eden Nejla Ari, güven verici bir barışın ön koşulu olarak AİHM tarafından vurgulanan ‘umut ilkesi’ ilkesinin yasalaşması ile başlayabileceğini kaydetti. Nejla Ari, Birleşik Krallık’ın, Kuzey İrlanda’dan uluslararası diplomatik süreçlere kadar uzanan çatışma çözümü deneyiminden hareketle, bölgede diyalog, istikrar ve tüm halklar için adil bir barışın sağlanmasında ilkeli ve yapıcı bir rol oynayabileceğini ifade etti.
Somut adımlar atılmadı
Ardından söz alan DEM Parti Hakkari Milletvekili Onur Düşünmez, Rojava’ya yönelik saldırıların yalnızca askeri operasyonlar olmadığını belirterek, “Kentler hedef alındı, sivil alanlar zarar gördü ancak esas hedef kadın özgürlüğünü esas alan, eşit temsile dayalı ve halkların birlikte yaşamını savunan demokratik toplumsal modeldi. Kadın hareketinin kazanımları ve yerel demokrasi anlayışı bu saldırıların merkezindeydi” dedi.
Ortadoğu’da yeni güç dengeleri oluşurken Kürtlerin Irak’ta, Suriye’de ve diğer alanlarda elde ettiği kazanımların baskı altına alındığına dikkat çeken Onur Düşünmez, Türkiye ve İran’da da Kürtlerin örgütlenme, siyaset yapma ve demokratik temsil haklarına yönelik ciddi sınırlamalar getirildiğine dikkat çekti. Türkiye’nin uzun süre dış politikasını Kürtlerin kalıcı bir statü elde etmemesi üzerine kurduğunun altını çizen Onur Düşünmez, 2024 yılında Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan tarafından yapılan Barış ve Demokratik Toplum çağrısı ile PKK ve Kürt özgürlük hareketinin barışçıl çözüm için attığı stratejik adımlara hatırlattı.
Abdullah Öcalan’ın tarihsel rolünü oynamayı sürdürdüğünü ve şu anda sorumluğun Meclis’e ve siyaset kurumuna düştüğünü söyleyerek, devlet ve hükümetin ise henüz güven artırıcı somut adımlar atmadığını ifade etti.
ABD güç dengelerine bakar
East London Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü’nde Prof. Dr. Vassilis Fouskas ise bir akademisyen olarak, ABD ve genel olarak Batı dünyası göreli bir ekonomik gerileme yaşarken, Çin başta olmak üzere Asya güçleri ve Küresel Güney yükselişte olduğuna dikkat çekti. ABD’de 2000 yılından bu yana birçok sektörde bütçe açığı ile kriz yaşadığını söyleyen Fouskas, “Bu bütçe açıkları krizler Washington’ın stratejik kaygılarını derinleştirmektedir. Aynı dönemde Rusya’nın Çin ve Hindistan’la ilişkilerini güçlendirmesi ve Çin’in Latin Amerika’daki ekonomik genişlemesi, küresel rekabeti daha da belirgin hale getirmiştir. Böyle bir tabloda ABD karar alıcılarının öncelikleri, ideallerden ziyade güç dengeleri üzerinden şekillenmektedir” dedi.
Uzun vadeli bir strateji geliştirilmeli
Fouskas, Ortadoğu bağlamında Türkiye’nin son 20 yıldaki ekonomik büyümenin NATO içindeki konumu ve stratejik coğrafi-militer kapasitesi nedeniyle Washington açısından vazgeçilmez bir aktör olarak görüldüğünü kaydetti. Realist uluslararası ilişkiler teorisinin de işaret ettiği gibi, büyük güçler çoğu zaman devlet dışı aktörler yerine güçlü ve kurumsal muhataplarla hizalandığını belirten Fouskas, “Bu durum, Kürtler gibi görece zayıf aktörler için önemli bir ders içermektedir: Tarihsel deneyimler gösteriyor ki yalnızca ahlaki argümanlara dayanmak yeterli değildir; stratejik akıl, ittifak çeşitliliği ve çok yönlü diplomasi zorunludur. Güçlü olan kuralları koyar; daha zayıf olan ise değişen uluslararası düzende varlığını sürdürebilmek için esnek, akıllı ve uzun vadeli bir strateji geliştirmek zorundadır” dedi.
Salih Müslim: Kobanê’de kuşatma hala sürüyor
Telefon bağlantısı ile panele katılan PYD Dış İlişkiler Sözcüsü Salih Müslim, mücadelelerinin Türkiye halkına karşı olmadığını açıkça ifade etmek istediklerini söyleyerek, “Aksine, halklar arasında barışın ve birlikte yaşamın esas olduğuna inanıyoruz. Etkili ve sorumluluk sahibi liderlerin adil bir çözümü desteklemesini ve gerçeği yansıtmasını umut ediyoruz; böylece bölgedeki tüm halklar onur ve barış içinde yaşayabilir” dedi.
Amaçlarının kültürel haklar, eğitim hakkı ve kendi toplumlarından oluşan yerel güvenlik güçleri aracılığıyla temel hakları güvence altına almak olduğunu söyleyen Salih Müslim, bölge halkının kendi yöneticilerini seçtiği bir yerel yönetim sistemi istediklerini ifade etti.
Son mutabakatlara rağmen hükümet güçlerinin bazı bölgelerden çekilmediğini belirten Müslim, şunları söyledi: “Kobanê 25 gündür kuşatma altındadır ve insani durum son derece ciddidir. Halk gıda ve su sıkıntısıyla karşı karşıya kalmıştır. Ancak yakın zamanda sınırlı ölçüde su erişimi yeniden sağlanabilmiştir. Elektrik ve internet hizmetleri kesilmiş durumdadır ve şehir içindeki sivillerin koşulları hakkında çok az bilgiye sahibiz. Ayrıca insani yardımın Kobanê’ye ulaşmasının engellendiğine dair ciddi endişeler bulunmaktadır. Durum kritiktir.”
Kadın özgürleşmeden toplum özgürleşmez
Önder Apo’nun “No society can be free until its women are free” (Kadın özgürleşmeden toplum özgürleşemez) sözüyle konuşmasına başlayan feminist gazeteci yazar Rahila Gupta, “Sayın Öcalan, kadın özgürlüğü meselesini siyasal programının merkezine yerleştiren nadir devrimci liderlerden biridir. Kadınların evcilleştirilmesini tarihteki ilk köleleştirme olarak tanımlar ve bunun diğer tüm köleleştirmelerin önünü açtığını savunur. Kadının biyolojik farklılığının, onun toplumsal olarak ikincil konuma itilmesi için gerekçe yapıldığını; emeğinin değersizleştirildiğini ve “kadın işi” olarak küçümsendiğini ifade eder. Dini yorumların kadını kamusal alandan dışladığını, siyasal, sosyal ve ekonomik alanların erkekler tarafından devralınarak kadınların tabi konumunun kurumsallaştırıldığını belirtir.
Abdullah Öcalan’ın kapitalist sistem içinde kadın özgürlüğünün sınırlı kalacağını söylemesi de, meseleyi yalnızca kültürel değil aynı zamanda ekonomik ve sınıfsal boyutuyla ele aldığını gösterdiğini vurgulayan Rahila Gupta, “Yani Öcalan’ın kadın meselesini bir hak talebinden öte, yeni bir toplumun kurucu ilkesi haline getirdiğini düşünüyorum” diye kaydetti.
Rahila Gupta, sözlerini “Jin jiyan azadê” diyerek tamamladı.
Kaynak: ANF
