Ruanda’da yaklaşık 100 gün süren ve 800 binden fazla insanın öldürüldüğü 1994 soykırımının ardından İngiltere’de ilk kez bir kişi bu suçlarla bağlantılı olarak mahkemeye çıktı
İngiltere’de 1994 Ruanda soykırımıyla bağlantılı olarak ilk kez bir kişi hakkında ceza davası açıldı. 65 yaşındaki doktor Vincent Brown, daha önce kullandığı Vincent Bajinya adıyla da biliniyor. Brown, dün Londra’daki Westminster Sulh Ceza Mahkemesi’nde hakim karşısına çıktı.
Brown hakkında bir soykırıma yardımcı nitelikte eylem ve insanlığa karşı suç kapsamında altı cinayete yardımcı nitelikte eylem suçlaması bulunuyor. İngiliz makamları, suçlamaların Nisan 1994’te Kigali’nin Rugenge bölgesinde yaşanan olaylarla ilgili olduğunu belirtiyor.
İngiliz Savcılık Teşkilatı’na göre Brown, Tutsi toplumunun tamamen veya kısmen yok edilmesi amacıyla başkalarını Tutsileri öldürmeye teşvik etmek ve cinayet ile soykırım eylemlerini yönlendirmekle suçlandı. Ancak bunlar henüz mahkeme tarafından kanıtlanmış suçlar değil; Brown suçlamaları reddetti.
Brown’un sorumluluğu
Savcılığın iddiasına göre Brown, soykırımın başladığı günlerde Ruanda Ulusal Nüfus Bürosu bünyesindeki Aile Sağlığı Dairesi’nin başındaydı.
Reuters’ın aktardığı mahkeme belgelerine göre savcılık, Brown’ın Kigali’deki şiddet eylemlerinin başında ve bunları yönlendiren kişi olduğunu ileri süren tanık ifadelerine dayanıyor. Brown’ın 6-13 Nisan 1994 arasında Tutsilere yönelik öldürme eylemlerini teşvik ettiği ve altı kişinin öldürülmesini emrettiği iddia ediliyor.
İddianamede adı geçen altı kişi arasında aynı evde yaşayan üç kişi, bir taksi şoförü, genç bir anne ve küçük oğlu bulunuyor.
Brown’ın avukatı Sam Blom-Cooper ise müvekkilinin suçlamaları reddettiğini ve iddiaları jüri önünde çürütmek istediğini söyledi. Savunma, Brown’ın uzun süredir bu suçlamalarla yüzleşeceği günü beklediğini belirtti.
İngiltere’de ilk Ruanda soykırımı davası
Dava, Metropolitan Police’e bağlı Savaş Suçları Ekibi’nin 2019’da Ruanda hükümetinin resmi talebi üzerine başlattığı soruşturmanın ardından geldi.
Yaklaşık yedi yıl süren soruşturmada İngiliz polisinin farklı ülkelerde çalışmalar yürüttüğü ve uluslararası makamlarla işbirliği yaptığı açıklandı. İngiliz Savcılık Teşkilatı, Brown hakkındaki suçlamaların Uluslararası Ceza Mahkemesi Yasası’nın 2001 tarihli 52’inci maddesi kapsamında yöneltildiğini bildirdi.
Bu yasa, İngiliz makamlarına bazı uluslararası suçları, suçun İngiltere dışında işlenmiş olması durumunda da soruşturma ve kovuşturma imkanı tanıyor. Brown hakkındaki dava, Ruanda’daki 1994 soykırımı nedeniyle İngiltere’de açılan ilk ceza davası olma özelliğini taşıyor.
İngiliz polisi, Brown dışında altı kişinin daha Ruanda’daki soykırım ve insanlığa karşı suçlarla bağlantılı olarak soruşturulduğunu açıkladı.
100 günde 800 binden fazla kişi öldürüldü
Ruanda’daki soykırım, 6 Nisan 1994’te Cumhurbaşkanı Juvénal Habyarimana ve Burundi Cumhurbaşkanı Cyprien Ntaryamira’yı taşıyan uçağın Kigali yakınlarında düşürülmesinin ardından başladı.
Takip eden yaklaşık 100 gün içinde çoğunluğu Tutsi olmak üzere 800 binden fazla insan öldürüldü. Hutu milisleri ve hükümet güçleri tarafından gerçekleştirilen katliamlarda, soykırıma karşı çıkan veya ılımlı Hutu olarak tanımlanan kişiler de hedef alındı.
Birleşmiş Milletler ve diğer uluslararası kaynaklar, cinayetlerin yalnızca askeri güçler ve milisler tarafından değil, bazı bölgelerde yerel yetkililer ve sivillerin de katılımıyla gerçekleştirildiğini belirtiyor.
Brown’ın dosyasındaki suçlamalar, soykırımın başladığı ilk hafta olan 6-13 Nisan 1994 arasındaki Kigali olaylarına odaklanıyor.
Brown İngiltere’de yaşıyor
Kigali doğumlu Brown, 1980’lerde Ruanda’da doktor olarak eğitim aldı. Daha sonra başkent Kigali’de Aile Sağlığı Dairesi’nin başına geçti.
1990’ların sonunda İngiltere’ye gelen Brown, Londra’da mültecilere sağlık hizmetleri konusunda destek veren bir yardım kuruluşunda çalıştı. Ayrıca İngiliz hükümetine mülteci hemşireler konusunda danışmanlık yapan bir görev gücünde yer aldı.
Brown, İngiliz makamlarının verdiği bilgilere göre daha sonra Vincent Bajinya yerine Vincent Brown adını kullanmaya başladı ve İngiliz vatandaşı oldu.
Dava 9 Ekim’de
Westminster Sulh Ceza Mahkemesi’ndeki işlemlerin ardından dosya Londra’daki Old Bailey olarak bilinen Merkez Ceza Mahkemesi’ne gönderildi.
Brown’ın bir sonraki duruşmasının 9 Ekim’de yapılması planlanıyor.
Kaynak: Nûmedya24
