Suudi Arabistan, emperyalist müdahaleyle uluslararası sermayeye açılan Suriye’deki Geçici Hükümetle 5,3 milyar dolarlık ‘projelere’ imza attı. Kıyılardaki petrollere çöken ABD, Riyad’la başta ulaşım ve telekomünikasyon olmak üzere yapılan anlaşmaları ‘takdir’ etti
Suudi Arabistan, Geçici Suriye Hükümeti ile havacılıktan enerjiye, telekomünikasyondan altyapıya kadar milyarlarca dolarlık yatırım anlaşmalarına imza attı. ABD, Riyad ve Şam arasındaki anlaşmaları “takdirle karşıladıklarını” açıkladı.
Ortak havayolu şirketi
Halep’teki iki havaalanının aşamalı olarak geliştirilmesi için 7,5 milyar Suudi riyali (yaklaşık 2 milyar dolar) değerinde bir yatırım fonu kuruldu. Suudi sermayesinin katılımıyla Suriye’deki büyük ölçekli altyapı ve kalkınma projelerini finanse etmek amacıyla “Elaf Fonu” hayata geçirildi. Suudi düşük maliyetli havayolu şirketi “flynas” ile Suriye Sivil Havacılık Kurumu arasında “flynas Syria” adında yeni bir havayolu şirketi kurulması için anlaşma imzalandı. Şirketin yüzde 51’i Suriye’ye, yüzde 49’u ise flynas’a ait olacak, operasyonlar ise 2026’nin dördüncü çeyreğinde başlayacak.
Suudi enerji devi ACWA Power ve Suudi Su İletim Şirketi ile Suriye kıyılarından ülkenin güneyine tatlı su ulaştırılması amacıyla deniz suyu arıtma tesisleri kurulması için mutabakat zaptı imzalandı.
İletişim Riyad’a emanet
Anlaşmalar kapsamında “SilkLink” projesiyle ülkenin telekomünikasyon ağının modernize edilmesi ve Suriye Kablo Şirketi’nin işletilmesinin Suudi Telekom Şirketi (STC Group) tarafından yürütülmesi planlanıyor.
Suriye İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanı Abdulsalam Haykal, yaklaşık 1 milyar dolarlık telekomünikasyon projesinin 18 ay ile iki yıl arasında tamamlanacak iki aşamadan oluşacağını açıkladı. Haykal, SilkLink projesinin Asya ile Avrupa arasındaki internet bağlantısını güçlendirmek amacıyla binlerce kilometrelik kablo döşenmesini kapsadığını belirterek “Suriye’nin uluslararası bir telekomünikasyon merkezi haline geleceğini” söyledi.
Milyarlarca dolar
Suudi Arabistan Yatırım Bakanı El-Falih, imzalanan yatırım anlaşmalarının yaklaşık 5,3 milyar dolara mal olmasının beklendiğini söyledi. El-Falih, son anlaşmaların daha önceki mutabakat zaptı ve anlaşmalara eklenerek, Suriye’deki toplam Suudi yatırımlarını yaklaşık 16 milyar dolara çıkardığını sözlerine ekledi. Suudi Arabistan, haziran ayında da toplam değeri 6 milyar doları aşan 47 yatırım anlaşması yapmıştı. Riyad’ın Suriye’de yatırım hamlesi, ABD’nin ülke kıyılarındaki gaz ve petrol gaz çıkarma anlaşmalarının ardından geldi. ABD’de Başkan Donald Trump yönetimi, Suriye’ye yönelik tüm yaptırımları Aralık ayında kaldırarak ülkeye yabancı sermaye girişini önündeki engelleri kaldırmıştı.
ABD de petrole çöktü
Geçici Suriye Hükümetinin yeni kurduğu Suriye Petrol Şirketi (SPC), geçen hafta Doğu Akdeniz’deki karasularında petrol ve doğalgaz arama ve yatırımı için ABD’li enerji devi Chevron ve Katarlı Power International Holding ile bir mutabakat zaptı imzalamıştı. Şam’daki törende yer alan ABD’nin Suriye Temsilcisi Tom Barrack, Colani’ye övgüler dizerken enerji jeopolitiğinin kızıştığı bir dönemde Chevron’un “ABD dış politikasındaki stratejik önemine” vurgu yapmıştı.
SPC CEO’su Yusuf Kablavi, Ocak ayında DSG’nin çekildekiği Dêrazor’daki petrol ve doğalgaz sahalarında Chevron ve ConocoPhillips dâhil ABD’li şirketlerin yatırım yapacağını belirterek “Yeniden petrol ve doğalgaz ihraç edeceğiz” demişti.
ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, Riyad ve Şam arasındaki anlaşmaları “takdirle karşıladıklarını” belirterek “Havacılık, altyapı ve telekomünikasyon alanlarındaki stratejik ortaklıklar, Suriye’nin yeniden inşa çabalarına anlamlı bir katkı sağlayacaktır,” demişti.
Cengiz ve Kalyon’dan yatırım planı
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, iktidara yakınlığıyla bilinen Sabah Gazetesi’ne Suriye’ye yönelik enerji ve altyapı projelerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Suriye’nin yeniden ayağa kaldırılmasının yaklaşık 300 milyar dolarlık bir maliyet gerektirdiğini belirten Bayraktar, bu kaynağın ülkedeki enerji ve maden varlıklarının ekonomiye kazandırılmasıyla mümkün olabileceğini ifade etti. Bayraktar, Suriye’deki enerji yatırımları projelerinde Türkiye’den Cengiz Holding ve Kalyon Holding’in de yer aldığını belirtti.
Kaynak: BirGün
