PJAK, HPJ’nin kadınların örgütlenmesi ve jineolojinin pratikte uygulanması açısından dikkat çekici ve incelenmeye değer bir deneyim sunduğunu belirtti
Rojhilat’ta faaliyet yürüten Kürt örgütlerinden PJAK, Hêzên Parastina Jinê/Kadın Savunma Güçleri (HPJ), yapılmasına ilişkin “Doğu Kürdistan’da Kadın Özgürlüğünün Yeni Mimarisi: Jineolojiden Savunma Örgütlenmesine” başlığıyla bir açıklama yayınladı.
Açıklamada, Rojhilat’ta faaliyet gösteren HPJ, bölgedeki özgürlük hareketleri içinde ortaya çıkan yeni yapılardan biri olarak, jineoloji düşüncesi, gerilla mücadele deneyimi ve modern öz-yönetim modellerinin sentezi temelinde şekillendiğine dikkat çekildi. Açıklamada, bu yapının siyasi, toplumsal ve askeri boyutları incelendiğinde, HPJ’nin yalnızca bir askeri güç olmadığı; aksine kadınların toplum, siyaset ve güvenlik alanlarındaki rolünü yeniden tanımlamayı amaçlayan çok katmanlı bir proje olduğuna değinildi.
‘Kadın kimliği yeniden inşa’
Siyasal açıdan HPJ, demokratik konfederalizm ve yerel öz-yönetim fikirlerinden etkilenen bir çerçevede faaliyet yürüttüğüne dikkat çekilen açıklamada, “Bu yapıda kadınlar, marjinal bir unsur olarak değil, karar alma süreçlerinin asli öznesi olarak kabul edilir. Kadın meclisleri, karar alma komiteleri ve katılımcı mekanizmalar; kadınların politikaların belirlenmesinde doğrudan rol almasını sağlayan zeminler sunar. Bu model, bölge devletlerinin merkeziyetçi ve erkek egemen yapılarının karşısında; yatay, katılımcı ve aktif bir demokrasi anlayışı geliştirmeyi hedefler. Toplumsal düzeyde HPJ, kadınların özbilincini geliştirmeye ve jineoloji çerçevesinde kadın kimliğini yeniden inşa etmeye odaklanır. İdeolojik, kültürel ve toplumsal eğitimler bu yapının önemli bir parçasını oluşturur. Bu eğitimlerde kadınların tarihsel olarak maruz kaldığı baskılar, ataerkil yapıların eleştirisi ve kadının toplumdaki rolünün yeniden tanımlanması gibi konular ele alınır. Bu süreç, kadınların özgüvenini güçlendirmeyi ve farklı toplumsal alanlarda aktif rol almalarını sağlamayı amaçlar. Ayrıca HPJ, kadınlar arasında dayanışma ağları kurarak yapısal ve aile içi şiddete karşı kolektif bir direnç oluşturmayı hedefler” denildi.
‘Meşru özsavunma ilkesi’
HPJ’nin en belirgin yönlerinden birinin ise askeri yapısı olduğuna dikkat çekilen açıklamada şunlara yer verildi: “Bir savunma örgütü olarak bu yapı, ‘meşru özsavunma’ ilkesine dayanır. Bu ilke, kadınların her türlü şiddet ve baskıya karşı kendilerini savunma hakkını ifade eder. HPJ’nin askeri yapısı merkezi olmayan ve esnek bir biçimde tasarlanmıştır; bu sayede küçük ve hareketli birlikler farklı koşullarda etkin şekilde faaliyet gösterebilir. Bu kapsamda verilen askeri eğitimler yalnızca savaş becerileriyle sınırlı değildir; aynı zamanda psikolojik, taktiksel ve kolektif eğitimleri de içerir. Böylece güçlerin karmaşık güvenlik koşullarında etkili kararlar alabilmesi hedeflenir. İran ve Doğu Kürdistan’da kadınların korunmasına yönelik programlar açısından HPJ, çok boyutlu bir yaklaşım benimsemektedir. İlk olarak, yerel kadınlar arasında eğitim ve örgütlenme yoluyla savunma kapasitesi oluşturmayı ve kadınların devlet ve toplum kaynaklı şiddete karşı kırılganlığını azaltmayı amaçlar. İkinci olarak, kadın hakları ihlallerini belgeleyip görünür kılarak hem ulusal hem de uluslararası düzeyde farkındalık yaratmayı ve baskı mekanizmalarını teşhir etmeyi hedefler. Üçüncü olarak ise özellikle kriz bölgelerinde kadınlar için güvenli alanlar oluşturmayı ve onların sosyal ile güvenlik desteklerinden yararlanmasını sağlamayı amaçlar.”
‘İncelemeye değer bir değilim’
HPJ, kadınların gerçek anlamda korunmasının yalnızca askeri araçlarla mümkün olmayacağını; bunun aynı zamanda kültürel ve toplumsal yapılarda derin dönüşümler gerektirdiğini savunduğu ifade edilen açıklama şu ifadelerle son buldu: “Bu nedenle örgüt, askeri faaliyetlerin yanı sıra eğitim, kültürel dönüşüm ve jineoloji çerçevesinde kadın özgürlüğüne dair yeni söylemler geliştirmeye de odaklanır. Bu yaklaşım, bölgedeki kadın meselesinin karmaşıklığını kavrayan ve kapsamlı çözümler üretmeye çalışan bir perspektifi yansıtır. Genel olarak HPJ, siyaset, toplum ve askeri yapının ortak bir hedef doğrultusunda birleştiği hibrit bir model olarak değerlendirilebilir: kadın özgürlüğü ve güvenliğinin sağlanması. Her ne kadar bu model güvenlik baskıları, kaynak yetersizlikleri ve toplumsal zorluklar gibi ciddi engellerle karşı karşıya olsa da; kadınların örgütlenmesi ve jineolojinin pratikte uygulanması açısından dikkat çekici ve incelenmeye değer bir deneyim sunmaktadır.”
DIŞ HABERLER
