Engellilerin karşı karşıya kaldığı sorunları anlatan engelli hakları aktivisti Dr. Fırat Gezer, ailelerin ‘Ben öldükten sonra çocuğuma ne olacak’ gibi kaygılarının ortadan kaldırılması gerektiğini belirtti
Birleşmiş Milletler tarafından engellilerin toplumsal yaşama tam ve diğer bireylerle eşit katılım sağlanmaları, engellilerin sorunlarına dikkat çekmek ve onları daha iyi anlayabilmek için 3 Aralık, “Uluslararası Engelliler Günü” olarak ilan edildi. Türkiye’de Nisan 2023 verilerine göre Ulusal Engelli Veri Sistemi’nde kayıtlı ve hayatta olan engelli birey sayısı bir milyon 414 bin 643’ü erkek, bir milyon 097 bin 307’si kadın olmak üzere 2 milyon 511 bin 950 kişi. Ağır engelli olan kişi sayısı ise 775 bin 12. Türkiye’de işgücüne katılma oranı yüzde 49,5 iken, çalışabilen engellilerin işgücüne katılım oranı yüzde 22. İstihdam edilen 90 bin 131 engelli bireyin 12 bin 223’ü kamu, 77 bin 908’i ise özel sektörde çalışıyor.
Yerel yönetimlerin rolü
Özel Eğitim Uzmanı ve Engelliler Aktivisti Dr. Fırat Gezer, engellilerin yaşadığı sorunlara dikkat çekerek, “Türkiye’de engelliler birçok alanda sorun yaşıyorlar. Çocukluk başta olmak üzere orta yetişkinlik ve yetişkinlik döneminde birçok sorun yaşıyorlar. Bu dönemlerde özellikle yerel yönetimlere büyük sorumluluk düşüyor. Özellikle erişilebilirlik sorunu, ülkemizde oldukça kangrenleşen bir sorun. Bu nedenle yerel yönetimlerin bu konuda adım atması önemlidir” dedi.
Ailelerin kaygısı
Ailelerin, “Ben öldükten sonra benim çocuğuma ne olacak” kaygısı yaşadığını kaydeden Gezer, “Ailelerin bu cümlesi aslında bir güvensizliği de ortaya çıkarıyor. Kamuda ki birçok birime, kamu hizmetlerine güvenin olmadığını gösteriyor. Bu nedenle böyle bir kaygıyı yaşıyorlar. Bu kaygıyı ortadan kaldırmak için de yerel yönetimlerin adım atması önemlidir. Sağlık, eğitim, ulaşım ve daha birçok konuda erişebilirliğin önü açılsın. Erişilebilirlikten başlayarak birçok sorunu ortadan kaldırabilirler, özellikle katılım konusunda öznelerden görüş alabilirler. Katılım süreçlerine dahil edebilirler, birlikte bir yaşam için öznelerle birlikte birçok kararı ortak alabilirler” diye konuştu.
‘Engelleri hep birlikte kaldıralım’
TÜİK’in verilerine değinen Gezer, “TÜİK’e baktığımızda günden güne azalan bir engelli sayısını görüyoruz. Araştırmanın kendisine baktığımızda bir anket gibi araştırmayı yürüterek bu sonucu elde etmişler, haneye dayalı bir araştırma metodunu uygulamamışlar. Ama bu kadar savaş yaşamış, deprem yaşamış, doğal afetler yaşamış bunun sonucunda engelli sayısının doğalında artması beklenirken bir düşüşün olduğunu gösteriyor. Ülkenin büyük bir kısmı engellilerden oluşuyor. Onlar için yapılabilecek düzenlemeler var. Ne yazık ki sürekli çalışmalar öteleniyor. Engelli bireylerin hakları için yasal bir düzenleme yapılarak var olan engelleri ortadan kaldırabiliriz. Bunun için herkesin üstüne düşen bir görev var” ifadeleri kullandı.
Haber: Fethi Balaman / MA
