Gabar Dağı’nın Sêrt tarafındaki Mişarê Ovası’nda bir hafta önce korucular tarafından başlatılan ağaç kıyımı sürüyor. Kışın gelmesiyle birlikte ağaç kıyımının hızlanarak arttığı öğrenildi
Gabar Dağı’nın Sêrt (Siirt) tarafındaki Mişarê Ovası’nda bir hafta önce korucular tarafından başlatılan ağaç kıyımı sürüyor. Kışın gelmesiyle birlikte ağaç kıyımının arttığı öğrenildi. Botan bölgesindeki ekokırım tüm hızıyla devam ediyor. 2015’ten sonra bölgede hızlanan doğa talanı yaklaşık 10 yıldır aralıksız bir şekilde sürdürülüyor. Cudi Dağı’nda maden aramaları, Gabar Dağı’nda petrol aramaları ve Besta Bölgesi’nde ticaret adı altında ekokırım uygulanıyor. Söz konusu yerlerde zengin ve sık ormanlık alanlar tamamen çoraklaştırılırken, ne hayvanların otlayabileceği alan ne de insanların gölgesinde oturabileceği bir ağaç bırakıldı. Bölgedeki zengin yaban hayatı da tehlike altında.
Yol kenarına dizilen ağaçlar
Gabar Dağı’nda ağaç kıyımı yeni bölgelere taşındı. Dağın Sêrt’in Dihê (Eruh) ilçesine bakan yamaçlarında bir hafta önce korucular ve bazı kişilerce ağaç kıyımının yeniden başlatıldığı öğrenildi. Yerel kaynaklardan elde edilen bilgilere göre bölgede ağaç kesiminin bir hafta önce başladığı ve kış mevsiminin yaklaşmasıyla hızlandırıldığı kaydedildi. Dihê’nin Mişarê Ovası’nda çekilen görüntülerde yol kenarına dizilmiş tonlarca ağaç kütüğü görülüyor.
Yaban hayatı tehdit altında
Bölgede dağ keçileri, kurt, tilki, yaban domuzları, farklı kuş türleri ve ters lale başta olmak üzere çeşitli endemik bitki türleri bulunuyor. Ormanlık alanların yok edilmesi, bu canlıların yaşam alanlarını daraltıyor. Ters lale gibi endemik bitki türleri habitat kaybı nedeniyle yok olma riskiyle karşı karşıya. Dağ keçisi, kurt ve tilki gibi yaban hayvanları beslenme ve barınma alanlarını kaybediyor.
14 projenin yalnız biri ÇED sürecinde
Polen Ekoloji Kolektifi tarafından hazırlanan Ekstraktivizm Haritası sayfasında Dihê yerelindeki projelerin büyük bir çoğunluğunun Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) kararına gerekli değildir veya ÇED olumlu kararı verildiği görülüyor. 14 adet görülen projenin yalnızca ikisi hâlen ÇED sürecinde olarak gözükürken, projelerin çoğunun petrol sondaj faaliyetlerine ilişkin olduğu, bir asfaltit çıkarma projesinin ise Taylan Serin isimli bir şahsa kayıtlı görünüyor. Kaynaklara göre bu alan daha sonradan Şirnex merkezli BT Energy Madencilik Sanayi İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi’ne devredilmiş.
Şirketlerin tarihe göre yeniden eskiye bir listesi ise şu şekilde:
- Yanılmaz-1 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – 23 Eylül 2026 – TPAO – Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı
- 56/2018-02 Ham Madde Üretim İzin Nolu Kalker Ocağı, 37.750599, 42.1808359, I., II. Ve V. Grup Madenler – Karayolları 9. Bölge Müdürlüğü – 2 Eylül 2025
- Bukat-4 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Tpao Batman Bölge Müdürlüğü – 30 Tem 2025
- Bukat-3 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Tpao Batman Bölge Müdürlüğü – 9 May 2025
- Çetinkol-1 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Tpao Batman Bölge Müdürlüğü – 26 Eyl 2023
- Karadayılar-1 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Tpao Batman Bölge Müdürlüğü – 26 Eyl 2023
- Yelkesen-1 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Tpao Batman Bölge Müdürlüğü – 26 Eyl 2023
- Ballıkavak-1 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Tpao Batman Bölge Müdürlüğü – 17 Ağu 2023
- Demirboğaz-1 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – 10 Ağu 2023
- Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Güney Yıldızı Petrol Üretim Sondaj Müteahhitlik Ve Tic. A.Ş. – 10 Ağu 2023
- Petrol Arama Sondajı, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Güney Yıldızı Petrol Üretim Sondaj Müteahhitlik Ve Tic. A.Ş. – 21 Mar 2023 (ÇED süreci başlayan proje)
- Asfaltit Ocağı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler – Taylan Serin – 17 Şub 2023
- Bukat-2 Petrol Arama Sondajı, 37.750599, 42.1808359, Petrol-Doğalgaz-III. Ve IV. Grup Madenler, Petrol Arama – Tpao Batman Bölge Müdürlüğü – 20 Oca 2021
- Kalker Ocağı Ve Kırma – Eleme Tesisi, 37.750599, 42.1808359, I., II. Ve V. Grup Madenler, I., II. Ve V. Grup Maden Kırma Eleme Yıkama – Karayolları Genel Müdürlüğü 9. Bölge Müdürlüğü – 2 Ara 2020
- Ekstraktivizm Haritası’ndaki özet bilgilere göre Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED), bir projenin doğaya ve yaşama olası etkilerinin proje başlamadan incelendiği süreç. Projeler ya doğrudan tam ÇED sürecine girer ya da önce bir ön incelemeden (seçme-eleme) geçer; ön incelemede “ÇED gerekli değil” denirse proje ÇED raporu hazırlanmadan ilerleyebilir.
Dihê’deki maden ve talan projelerinin kayıtlarını incelemek için: Ekstraktivizm Haritası
Kaynak: MA
