Federe Kürdistan Bölgesi’nde Türkiye’nin askeri varlığıyla bin 192 köyün boşaltıldığını, yüzlerce köyde dönüşlerin hâlâ kısıtlandığını belirten CPT Irak Temsilcisi Kamaran Osman, ‘Barış sürecinin başarıya ulaşması için bu baskılar sonlanmalı’ dedi
Türkiye’nin, Kürt Özgürlük Hareketi’ne karşı yürüttüğü saldırılar nedeniyle son 40 yıldır Federe Kürdistan Bölgesi’ndeki bin 192 köy boşaltıldı. Türkiye’nin bölgede 132 askeri üs bölgesi bulunurken, kimi köylere izinlerle kısıtlı dönüş sağlansa da yaklaşık 600 köy hala yasaklı. Bu köylerde yaşayan yurttaşların geri dönme talebi ise “güvenlik” iddiasıyla engelleniyor. Birçok köye giden yollarda “kontrol” noktaları kuran askerler, yoldan geçenlere Genel Bilgi Taraması (GBT) uyguluyor ve ardından geçişlere izin veriyor. Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ne rağmen Federe Kürdistan Bölgesi’nde askeri varlığını genişleten Türkiye, son olarak Zaxo kentindeki 21 köyde yurttaşların geçişini engelledi ve boşaltılan evleri tahrip etti.
Barışı İnşa Takımları (Community Peacemaker Team-CPT İraqî Kurdistan) Irak Temsilcisi Kamaran Osman, bölgede yaşananlara dair konuştu.
21 köyden 9’una şartlı dönüş
Türkiye’nin son olarak Zaxo’da yasakladığı 21 köyden 9’una 6 şartla dönüşe izin verdiğini belirten Kamaran Osman, “Bu köylerden 2’si Hristiyanlara, geri kalanları Müslümanlara ait köyler. Sadece sabah 06.00 ile akşam 19.00 saatleri arasında girebilirler. Hiçbir köylü, av tüfekleri de dahil olmak üzere herhangi bir silah veya kesici alet taşıyamaz. Köylüler yalnızca günlük ihtiyaçlarını karşılayacak kadar yiyecek götürebilir. Türkiye’ye ait kontrol noktalarından geçerken tüm kimlikler toplanıyor ve GBT yapılıyor. Araç şoförleri akşam herkesin geri dönmesinden sorumlu. Geçmişte gerillalar ile temasta olan köylüler ise tutuklanıyor” diye belirtti.
Kamaran Osman, konuya dair Federe Kürdistan Bölgesi ve Irak hükümeti yetkililerinin sessizliğini koruduğuna dikkati çekti.
‘Türkiye bölgeye daha çok yayıldı’
Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan’ın başlattığı Barış ve Demokratik Toplum Süreci’nin köylerine geri dönmeyi bekleyen on binlerce insana umut olduğunu belirten Kamaran Osman, “Ancak bu süreç daha Federe Kürdistan Bölgesi’ne ulaşmadı. Güney Kürdistan’da, Türkiye’nin 132 tane askeri üs bölgesi var. Barış sürecinde bu askeri üsler daha da genişletildi. Türkiye bu süreçte daha çok Kürdistan bölgesine yayıldı. Bundan kaynaklı halkın kaygıları var. Burası bizim toprağımız. Halkımız kendi toprağında yaşamak istiyor. Burası Türkiye’nin toprakları değil. Halk Türkiye’nin varlığı nedeniyle kendi köylerine dönemiyor” ifadelerini kullandı.
‘Irak hükümetinin bağımsızlığı ayaklar altında’
Irak hükümetinin kendi toprakları üzerinden yayılan Türkiye varlığına karşı harekete geçmemesine de değinen Kamaran Osman, şöyle devam etti:
“Irak hükümetinin bağımsızlığı tamamen ayaklar altında. Türkiye dilediği her yerde kontrol noktası kuruyor ve Irak vatandaşlarına GBT yapıyor. Bazı köyler 40 yıldır boşaltılmış durumda. Köylüler köylerine dönmek istiyor. Geçimlerini tarım ve hayvancılık ile sağlıyorlar. Yakın zamanda boşaltılan köylerde bulunan evler Türkiye askerleri tarafından talan edildi. Evler bombalanmış durumda. Yeniden bir inşaya ihtiyaç var. Türkiye bir an önce Kürdistan bölgesindeki operasyonları durdurmalı. Barış sürecinin başarıya ulaşması için bunu yapmalı. Başûr’da köyünden çıkmak zorunda bırakılan herkes köyüne dönebilmeli. Savaş ve çatışmalar nedeniyle Federe Kürdistan Bölgesi’ne sığınmak zorunda bırakılmış Bakûr Kürdistanından herkesin evlerine dönmesi de sağlanmalı.”
Haber: Emrullah Acar / MA
