Dêrsim ve Xarpêt’te görülen şap hastalığı nedeniyle onlarca hayvan öldü. Uzmanlar ise besicileri aşılama yapması konusunda uyarıyor
Dêrsim’in Pêrtag (Pertek) ile Xarpêt’in (Elazığ) Dep (Karakoçan), Qovanciyan (Kovancılar), Palo (Palu) ilçelerinde meydana gelen şap hastalığının ‘O’ tipinin (En yaygın ve en bulaşıcı şap hastalığı tipi) yeni varyantı nedeniyle yüzlerce hayvan öldü.
Pêrtag ilçesindeki köyler karantinaya alınırken, Xarpêt’in ilçelerinde de şapın tespit edildiği alanlarda 10 kilometreye kadar karantinaya alındı. Tedbir amacıyla Pêrtag’da 1 buçuk ay, Çemîşgezek’te ise 15 günlük karantina uygulaması devreye konuldu. Karantina devam ederken, uzmanlar hayvanların aşılanması gerektiğini belirtti.
‘Kalp kasına zarar veriyor’
Şap hastalığıyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Veteriner Nazım Solmaz, Dêrsim’in Pêrtag ilçesinde edindikleri bilgilere göre; 350’ye yakın hayvanın öldüğünü ifade etti. Solmaz, Türkiye’de yaygın olan şap hastalığının viral bir enfeksiyon olduğunu belirterek, şapın özellikle Çewlig, Mûş, Amed, Riha, Wan, Qers bölgelerinde sürekli görülen bir hayvan hastalığı olduğunu söyledi. Dêrsim merkezde ise besicilerin hayvanları aşılaması, il ve ilçe tarımın bu denetimi yapması nedeniyle daha az görüldüğünü kaydeden Solmaz, yurttaşlarla yaptıkları görüşmelerde şap hastalığının Riha’nin Sêwereg (Siverek) ilçesinden getirilen damızlık erkek hayvanlardan bulaştığını öğrendiklerini söyledi. Nazım Solmaz, “Şap koyunlarda ve büyük baş hayvanlarda, ağız yarası olarak seyreder, çok fazla öldürücü değildir. Genç hayvanlarda ise kalp kasını (Bir nevi kalp krizi gibi) etkilediği için ölümler seyreder. Burada görülen şap ‘O’ tipi yeni bir varyant. Buna karşı il ve ilçe tarım tarafından yoğun şekilde aşı yapılıyor” dedi.
Şap hastalığına karşı önlem alınması için hayvanların temastan uzak tutulması gerektiğini aktaran Solmaz, hayvanların aşılı olmasından dolayı bu varyantın hızlı yayılmadığını söyledi. Solmaz, “Bu dönemde temastan kaçınılmalı, vatandaş, tüccar ya da bir yetiştiricinin işletmeye gelmemesi lazım. Viral enfeksiyon olduğu için ilaçlar etkilemez, aşılama yapılmalı” diye belirtti.
‘Bir ay önce uyarıda bulunduk’
Dersîm Damızlık Koyun ve Keçi Yetiştiricileri Birliği Başkanı Zeynel Erdoğan, Pêrtag’da görülen şap hastalığı sonrasında bölgeye gittiklerini söyleyerek, “Bir buçuk ay önce alanlara hayvan girişi yapılmasın uyarısında bulunduk. Pêrtag’da 4 üreticide ciddi hasar var. Kuzuya hastalık vuruyor. Her üreticinin ölümleri var. Buna tedbiren Pertek ilçesini 1 buçuk ayı ay, Çemişgezek’i ise 15 gün karantinaya aldılar. Çiftçiye ‘Bir bütün aşılar yapılmalı. 9’uncu aydan sonra kendi ahırlarına yabancı hayvan getirmesinler’ uyarılarını yaptık. Aşılar yapılmalıdır. Bir üreticinin 450 koyundan 150 kuzusunun ölmesi demek onun 2 yıllık emeğinin kaybolması demektir” ifadelerini kullandı.
Haber: Müjdat Can \ MA
